Aykırı olma durumunu abartanları biliyorsunuz değil mi ?
Bu bahsettiğim aykırılık, ne dersen karşı çıkan cinsten aykırılık. Yani sen "A" diyorsun, adamın biri çıkıyor ve "B" diyor. İlla birisi diyor yani. Bence bu durum kendiliğinden ortaya çıkıyor. Yani aslında sorgulamak istediğim şey, toplumsal uzlaşmaya varabilir miyiz ?
Dediğim gibi bu durum kendiliğinden ortaya çıkıyor.
Mesela edebiyattan örnek verelim. Yerli edebiyatta Garip akımını hepimiz biliyoruz. Orhan Veli Kanık, Melih Cevdet Anday ve Oktay Rıfat Horozcu'nun öncülüğündeki bu akım, o zamana dek alışılmış edebi kuralları yok sayarak, edebiyata "serbestlik" getirdi.
Nasıl bu serbestlik ? Ölçü ve kafiyeye karşı çıkıldı, sokak konuşma dili edebiyata sokulmaya çalışıldı, süslü ve mecazlı anlatımlardan uzak duruldu, söz ve anlam oyunlarına son verildi ve "sokaktan geçen adamın" anlayacağı tarzda edebiyat yapılmaya başlandı.
Peki ilk edebiyatçılar, bunu ister miydi ?
Bence istemezdi. Zaten kendilerine bolca kişi karşı çıktı.
Bu da genel toplum yapısı ile alakalı bence. Yani sürekli birileri karşı çıkacaktır. Birileri ile sürekli uyumsuzluk olacaktır. Soruyorum kendime, 100 tane klonu, evet aynı kişiyi, aynı odaya koysak ve bir konu üzerine fikirlerini alsak, hepsi aynı cevabı verir miydi ?
Bence vermezdi. Yani o ortamda birisi de çıkıp sırf muhalefet olmak için karşı çıkardı.
Ama bence bu iyi bir şey. Muhalefetin eksikliği çok kötüdür. Birilerinin iyi muhalefet yapması, yöneten kişileri de iyi yönde etkiler. Bunu kendi tarihimizde de görebiliriz. Mustafa Kemal Atatürk'ün bir muhalefet partiye ihtiyaç olduğunu sürekli dile getirmesi, hatta kendisi kurması çok güzel bir örnektir.
Aynı şekilde Garip akımı da, edebiyata yenilik getirdi. Belki de edebiyat ile hiç ilgisi olmayan insanlar, sırf grip akımı sayesinde edebiyata ilgi duydu.
Ama bunun da bir ölçüsü olması lazım. Yani "Muhalefet olmalıyım!" mantığı ile gitmemeliyiz. Tamam, gerekli olduğu zaman muhalefet çok önemli, fakat gerekli olmadığı zamanlarda, bu iş negatiflik sağlayabilir.
Doğruya doğru, yanlışa yanlış demeyi öğrenmemiz gerekli. Bu şekilde ileri gidebiliriz.
Tabii ki bu yazı baştan aşağı benim yorumlarım ile dolu olduğu için, farklı yorumlar görmek beni de iyi yönde etkiler. Fikirlerinizi paylaşırsanız sevinirim.
Teşekkür ederim.
