ကြၽန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာစာေပထဲမွာ ေ႐ွးလူႀကီးေတြေျပာေလ့႐ွိတဲ့ "အရိပ္သံုးပါ နားလည္ရတယ္"ေျပာၾက ဆိုဆံုးမခဲ့ၾကပါတယ္။အရိပ္သံုးပါးနားမလည္ပါက "ေခ်သူငယ္၊က်ားစားျဖစ္တတ္သည္"ဟူ၏။ထိုစကားလံုး စကားရပ္သည္ မွန္ကန္တဲ့ တန္ဖိုး႐ွိတဲ့ စကားရပ္တစ္ခုလဲ ျဖစ္ေပသည္။ယဥ္ေက်းမႈဆိုတာ သူ႔အရပ္ေဒသနဲ႔အတူ လူမ်ိဳးတိုင္းတြင္႐ွိၾကပါသည္။လူမ်ိဳးတိုင္းမွာ ယဥ္ေက်းမႈ႐ွိသလို ျမန္မာလူမ်ိဳးေတြမွာလဲ ျမန္မာ့ယဥ္ေက်းမႈဆိုတာ႐ွိပါသည္။မိမိယဥ္ေက်းမႈကို မိမိတန္ဖိုးထားထိမ္းသိမ္းမွ တန္ဖိုး႐ွိမွာပါ။မိမိကိုယ္တိုင္ တန္ဖိုးထားမွ သူတပါး တိုင္းတပါးသားတို႔ တန္ဖိုးထားၾကမည္။သို႔ပါေသာ္လည္း အသိေခါက္ခက္အဝင္နက္ဆိုသလို တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ တစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦး အျပန္အလွန္ အေႏွာက္အယွက္ ျဖစ္ေစတတ္ေသာ အမူအက်င့္ေလးမ်ားသည္လည္း မထင္မွတ္ထားဘဲ မိမိစိတ္သေဘာတြင္မပါေသာ္လည္း တစ္ခါတစ္ေလျပဳမူတတ္ၾကေပသည္။ထိုအမူအက်င့္ေလးမ်ားကို ဂ႐ုစိုက္ကာ ျပဳျပင္တတ္ဖို႔လဲလိုပါသည္။
သူတစ္ပါးမသ္ေစခ်င္တာကို ဝင္ေရာက္စြတ္ဖက္တတ္တဲ့သူ၊သူတစ္ပါးဖိတ္ေခၚမႈမ႐ွိဘဲ အိမ္အလည္အပတ္သြားတတ္ေသာသူ အလည္အပတ္ေနေသာ္လည္း ၾကာျမင့္စြာ ေနတတ္ၾကေသာသူ၊အေပါင္းသင္းမိတ္ေဆြမ်ားၾကား စကားေျပာမျပတ္ေသးဘဲနဲ႔ ဝင္ေရာက္ၿပီး အလိုက္မသိစြာ ဝင္ေရာက္ေျပာဆိုတတ္တဲ့သူ၊သမီးရီးစားစာ ေတြကို အလိုက္မသိစြာ ခိုးေဖာက္ဖတ္တတ္တဲ့သူ၊ဖုန္းေျပာသည္ကို ခိုးေၾကာင္ခိုးဝွက္နားေထာင္တတ္တတ္သူေတြဟာ လူမ်ိဳးတို႔ယဥ္ေက်းမႈကို ဥေပကၡာျပဳလ်က္ အရိပ္သံုးပါးနားမလည္တတ္ၾကသူေတြ အလိုက္မသိနားမလည္တတ္ၾကေသာ လူမ်ားျဖစ္ေပသည္။
လူဆိုသည္မွာ ပညာဗဟုသုတ အသိပညာ အတတ္ပညာေတြကို သင္ယူတတ္ေျမာက္ခ်င္ၾကသည္မွာ ေကာင္းမြန္တဲ့အရာျဖစ္သည္။လိုလိုလားလားတတ္ေျမာက္ခ်င္တာဟာလဲ ေကာင္းတဲ့သေဘာျဖစ္သည္။အမ်ားသူငွါ မိတ္ေဆြအေရာင္းအရင္းမ်ားရဲ႕ ခင္မင္မႈ ႏွစ္ၿခိဳက္မႈကို လိုလားခ်င္ရင္ေတာ့ ယဥ္ေက်းမႈ႐ွိဖို႔လိုအပ္သလို မိမိျပဳသင့္ျပဳထိုက္တဲ့ အမူအရာေတြဟာ အရိပ္သံုးပါးကို အကဲခပ္နားလည္ၿပီး ျပဳမူေနထိုင္တတ္ဖို႔လဲ လိုအပ္ပါသည္။ယဥ္ေက်းမႈ႐ွိသူသည္ ေနရာတကာဝင္ဆင့္သည္ အေပါင္းအသင္း လူခ်စ္လူခင္ေပါမ်ားပါသည္။လူတကာရဲ႕ လိုလားႏွစ္သက္မႈကို လည္းခံယူရသည္။
ယဥ္ေက်းမႈမ႐ွိဘဲ လူတကာရဲ႕အရိပ္အကဲ အရိပ္သံုးပါးကိုနားမလည္ပါက လူတကာရဲ႕ ျငဴဆူမႈကိုခံရတတ္သလို အေပါင္းအသင္းမိတ္ေဆြမ်ားကလဲ တျဖည္းျဖည္းေ႐ွာင္႐ွားလာတတ္ၾကပါသည္။အရိပ္အကဲ နားမလည္ျခင္းသည္ ႐ိုင္းျပေသာ အျပဳအမူတာျဖစ္ေပသည္။မိမိျပဳမူလိုက္တာ ဘာတိဘာသာ သေဘာအေနဆိုေပမဲ့ တဖက္လူစိတ္ထဲတြင္ မိမိကို႐ိုင္းသည္ဟု ထင္မွတ္သြားတတ္ၾကသည္။ျပဳျပင္တတ္ဖို႔ လိုအပ္လွပါသည္။
ဥပေဒ၊စည္းကမ္း ဆိုသည္မွာလည္း အရိပ္သံုးပါးအေပၚအေျခခံ၍ ထြက္ေပၚလာခဲ့ေသာ အေၾကာင္းအရာျဖစ္ေပသည္။
ရံုးခန္း၊ဌာနဆိုင္ရာ စာၾကည့္တိုက္တို႔တြင္ "စကားကိုတိုးတိုးေျပာပါ""ေဆးလိပ္မေသာက္ရ""႐ိုေသစြာကိုင္တြယ္ပါ""အမိႈက္မ်ားကို အမိႈက္ပံုးတြင္ စြန္႔ပစ္ပါ"စသည့္ ေၾကာင္းခ်င္းအရာမ်ားဟာလည္း စည္းကမ္းမ႐ွိတဲ့သူ အရိပ္အကဲ မသိတတ္သူတို႔ေၾကာင့္ ေရးထားရေသာ သတိေပးထားရေသာ စာသားမ်ားျဖစ္ပါသည္။
ေနရာတိုင္း အရပ္ေဒသတိုင္းမွာလည္း သူ႔စည္းကမ္းနဲ႔သူ႐ွိၾကသည္။ေက်ာင္းကလဲ ေက်ာင္းစည္းကမ္း၊ရံုးကလည္းရံုးစည္းကမ္း။စည္းကမ္းကို တန္ဖိုးထားၿပီး အရိပ္သံုးပါးနားလည္ၿပီး ဘဝေတြတိုးတက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ၾကမည္။
Writter @htetnainglin
Msc 188
Photo credit google