Kripto cüzdanların blok zinciri ağları ile etkileşime girmeye yarayan araçlar olduklarını daha önceki yazıda söylemiştik. Bu yazıda ise kripto cüzdanlarını tanıyacak ve özelliklerini gözden geçireceğiz. Piyasada birçok kripto cüzdanı bulunmaktadır. Bu cüzdanların bazıları fiziksel bir aygıt olabilirken bazıları ise hizmet veya bir yazılım olabilir. Kripto cüzdanlar temelde 2 kategoriye ayrılırlar. Sıcak cüzdanlar ve soğuk cüzdanlar.
Sıcak cüzdanlar vs soğuk cüzdanlar
Sıcak cüzdanlar bilgisayarlar ve mobil cihazlar ile kolayca erişilebilen kripto para cüzdanlarıdır. Sıcak cüzdanlar kategorisine borsalarda bulunan cüzdanlar ve yazılım cüzdanları dahildir. Sıcak cüzdanlar oldukça kullanıcı dostu cüzdanlardır. Kripto paralarınızı bu cüzdanlar sayesinde kolayca yönetebilirsiniz ve yeni başlayanlar için en çok tercih edilen cüzdanlardır. Bazı sıcak cüzdanlar kontrolü tamamen kullanıcıya verirken, bazı sıcak cüzdanlarsa üçüncü kişiler tarafından işletilir. Kripto para dünyasında sizinle kripto varlıklarınız arasına üçüncü kişilerin girmesinin ne kadar tehlikeli olabileceğini daha önce birçok defa belirtmiştim. Sıcak cüzdanlardaki en büyük sorunlardan bir tanesi de bazı sıcak cüzdanların üçüncü kişilerin kontrolünde olması ve sizin kripto varlıklarınıza ait özel anahtarların yönetiminin bu kişilerde olmasıdır. Diğer yandan kontrol tamamen sizde olsa bile bu cüzdanların sürekli olarak internete bağlanan cihazlarda durduğunu düşünecek olursak, bilgisayarınızın veya cüzdanın kendisinin doğrudan bir risk altında olduğunu unutmamak gereklidir. Bilgisayarınız veya mobil cihazınız bir şekilde hacklenirse kripto varlıklarınız bu cüzdanlarda risk altında olabilir.
Soğuk cüzdanlar ise içinde özel anahtarınızı saklayabileceğiniz donanım cihazlardır. Soğuk cüzdanlar fiziksel nesnelerdir ve genellikle USB bellekler boyutunda olsalar da daha büyükleri de vardır. Soğuk cüzdanlar offline cüzdanlardır ve bu nedenle sıcak cüzdanlara göre çok daha yüksek düzeyde güvenlik sağlarlar. Soğuk cüzdanların genellikle en büyük sorunu sıcak cüzdanlar kadar kullanıcı dostu olamamalarıdır. Yapıları gereği çok daha güvenli olmalarına rağmen çok basit bir işlem bile yapmak isteseniz sıcak cüzdanlara göre çok daha uzun süre harcamanız gerekebilir.
Borsa cüzdanları ve diğer online cüzdanlar
Borsalarda bulunan hesaplarımıza ait cüzdanlar veya sadece online cüzdan hizmeti veren web sitelerine ait cüzdanların tamamı sıcak cüzdanlardır. Bu cüzdanlar çoğunlukla kendi özel anahtarınıza sahip olmanıza izin vermezler. Bu yönleriyle kripto paraların varlık ilkelerinden birisine de ters hareket ederler. Çok kullanışlı olabilirler ancak kötü niyetli kişilerin saldırılarına çok açıktırlar. Bu da bu cüzdanların çok daha düşük güvenlik seviyesine sahip olduğunu gösterir.
Yazılım cüzdanları
Özel bir masaüstü veya mobil aracılığıyla erişilebilen sıcak cüzdanlardır. Bu cüzdanlar doğrudan bir siteye bağlanıp oradan işlem yapmanızı istemediği ve gerekli işlemleri arka tarafta kendisi hallettiği için online cüzdanlardan daha güvenlidirler. Yine de bu cüzdanlar da kötü amaçlı yazılımlar ve bilgisayar korsanları tarafından tehdit altında bulunurlar.
Bu tip cüzdanlar oldukça kullanışlı olabilirler ancak bunları cebinizde taşıdığınız cüzdanlara benzetebilirsiniz. İşlemlerin yapılması hızlı ve kolay olduğu için bu tip cüzdanlarda çok küçük miktarlarda kripto paralar bulundurmak bazen çok işe yarayabilmektedir.
Donanım cüzdanları
Donanım cüzdanları soğuk cüzdanlardır ve en güvenli cüzdan alternatiflerinden bir tanesidir. Donanım cüzdanları kripto varlıklarınıza ait özel anahtarları şifreli bir şekilde offline bir ortamda saklarlar. Donanım cüzdanlarını bilgisayarınıza bağladığınızda cüzdan özel anahtarınızın cüzdandan dışarıya çıkmasına izin vermeden yapmak istediğiniz tüm işlemleri gerçekleştirmenize izin verir. Cüzdandan yapılacak olan işlemlerin onayları bilgisayar yerine cihazın üstünden elle verilir. Bu da güvenlik seviyelerini arttırır ve yazılımla uzaktan kontrol edilmelerini engeller. Yani donanım cüzdanları sıcak cüzdanlarda olduğu gibi siber saldırılara karşı kripto paralarınızı çok daha iyi bir şekilde savunabilir.
Donanım cüzdanları fiziksel olarak satın alınabilen nesneler olsalar da üreticileri dahil olmak üzere hiçbir üçüncü şahıs sizinle kripto varlıklarınızın arasında bulunmamaktadır. Bu nedenle de özel anahtarlarınız tamamen size aittir. Günümüzde donanım cüzdanları pek çok borsa ve kripto projelerde tercih edilmekte ve alternatif giriş yöntemi olarak kullanılabilmektedir.
Kağıt cüzdanlar
Belki inanmayacaksınız ancak en güvenli cüzdan tipi eski usulle üzerine özel anahtarınızı yazdığınız bir kağıt parçasıdır. Kağıt cüzdanlar da soğuk cüzdan kategorisine girer ve hiçbir şekilde internete bağlanamayacaklarından dolayı teorik olarak en güvenli cüzdanlardır. Teorik olarak diyorum çünkü özel anahtarınızı yazdığınız şey gerçekte bir kağıt ve başına her türlü şey gelebilir. Kağıt parçasını kolayca kaybedebilirsiniz veya bir şekilde zarar görebilir. Bu nedenle de kullanılmaları pek tavsiye edilmez.
Günümüzde en önemli sorulardan bir tanesi "kripto varlıklarımı nasıl güvende tutabilirim?" sorusudur. Bu sorunun birçok cevabı olabilir ancak en güvenlisinin günümüzde donanım cüzdanları olduğunu unutmamamız gerekiyor. Son birkaç yıldır donanım cüzdanları kullanıcı deneyimi açısından oldukça geliştiler ve daha kolay ulaşılabilir hale geldiler. Kripto paralar hakkındaki her şey gibi donanım cüzdanlarını kullanmak da tamamen onlara alışmakla ilgilidir. Biraz zaman muhtemelen tüm sorunları çözecektir.
Image Resources
Image 1 - Pixabay.com
Image 2 - Pixabay.com
Image 3 - Pixabay.com
This article was traslated from Ledger Academy
