Ebru sanatı özel olarak hazırlanmış su üzerine, fırça darbeleri yapılarak ve yardımcı aletler kullanılarak oluşturulan desenlerin, uygun kâğıtlar üzerine aktarılma işlemidir. Osmanlı döneminde uygulanmaya başlayan ebru sanatı, o dönemler için önemli bir iş koludur. Hatta Avrupa’ya yayılmasıyla birlikte TÜRK KÂĞIDI ismi bile verilmiştir. Günümüzde artık pek uygulanmasa da kursları ve eğitimleri verilmektedir. Ben de halk eğitim de verilen ebru kursuna ziyarete gittim ve resimler çektim. Ebru sanatı hakkında araştırma yaptım.
Ebru çeşitleri nelerdir?
Battal Ebru, tüm ebru çeşitleri uygulanmadan önce uygulanan ebrudur.
Gelgit Ebru, tekne kenarlarına zıt oluşturulan çizgilerden oluşur.
Bülbül Yuvası Ebru, helezonik yuvarlaklar içeren ebrudur.
Şal Ebru, uç kısımları kıvrımlı olan ebrudur.
Ayrıca Taraklı Ebru, Hatip Ebrusu ve Çiçek Ebrusu da vardır.
Ebru yapımı için gerekli malzemeler nelerdir?
1.Kâğıt: Emici özelliği yüksek olan kâğıtlar kullanılmaktadır.1.kalite hamurdan olması ve parlak olmaması tercih edilir.
2.Su: Suyun hazırlığında kitre, boy tohumu, denizkadayıfı ya da salep gibi yoğunlaşmaya etkili olan doğal malzemeler kullanılır. Kullanılan suyun dinlendirilmiş ve kireçsiz olması uygundur.
3.At Kılı: Ebru yapımında kullanılan fırçaların kılları, atların kuyruklarından elde edilir. Yele kılları ise fırça yapımı için daha uygundur. Fırçalarda ayrıca gül dalı da kullanılır. Dalın esnek olması ve küf tutmaması buna etkendir.
4.Toprak Boya: Ebru sanatı için kullanılan boyalar ezilmiş ve elekten geçirilmiş topraktan hazırlanır. Günümüzde ise hazır boyalar kullanılmaktadır.
5.Öd: Büyükbaş hayvanların safra keseleri delinerek içindeki öd suyu süzülür. Öd benmari usulü kaynayan suda yirmi dakika bekletilerek oluşan köpükler kaşıkla alınır. Günümüzde ise bu işlemler yapılmamaktadır. Bunlar hazır olarak satılmaktadır.
6.Tekne: İçerisinde kitre ve su karışımı bulunan kaptır.
Ebru nasıl yapılır?
Ebru yapmak için ilk olarak tüm malzemeler temin edilir. Teknenin içi kitreli su ile doldurulur.
Uygun kıvam elde edilmeye çalışır. Toprak boyalardan istenilen renkler oluşturulur ve içine öd eklenir.15-30 gün arasında beklemeye bırakılır. Günümüzde hazır boya kullanıldığı için istersek hemen kullanacağımız renkleri de seçebiliriz.
Teknenin içindeki kitreli suya, renkler fırça yardımıyla damlatılır. Her fırça damlasında suya farklı şekiller verilir. Yine bir aparat yardımıyla renkler suyun üzerinde dağıtılabilir. Son olarak kullandığımız kâğıt teknenin üzerine örtülür ve tek seferde çekilir. Sonrasında kurumaya bırakılır.
Sizlere elimden geldiğince ebru sanatını anlatmaya çalıştım.
Yazımı okuduğunuz için teşekkür ederim.:)
Sevgiler,
JUNOSTAR