Return to the Peat Bog: The Silent War for Water in "Bór na Czerwonem"/
In August, four years had passed since my first media visit to the Orawa-Nowotarg peat bogs in September 2022, which was organized thanks to an invitation from the "Karpaty Łączą" project. Since then, I visit this place whenever I am in the area. This post is a continuation of the photographic frames from that initial visit.
Behind the serene beauty of the landscape lies a significant ecological crisis. The reserve is currently facing the issue of secondary forest succession, locally known as the overgrowth of trees and shrubs. This phenomenon alters the open, treeless character typical for raised bogs, historically referred to in this region as "pustacie" or "puścizny". The increasing density of the canopy accelerates the drying of the substrate due to elevated water consumption by woody plants. To counter this, active conservation measures were initiated in January 2024. As part of the "Karpaty Łączą" project, financed by the Norway Grants, actions have been taken to stabilize the water table and protect the unique moss communities.
W sierpniu minęły cztery lata od mojej pierwszej wizyty dziennikarskiej na Torfowiskach Orawsko-Nowotarskich we wrześniu 2022 roku, zorganizowanej dzięki zaproszeniu projektu „Karpaty Łączą”. Od tamtego czasu odwiedzam to miejsce, kiedy tylko jestem w okolicy. Niniejszy wpis to ciąg dalszy kadrów z tamtej pierwszej wizyty.
Za surowym pięknem tych krajobrazów kryje się jednak poważny kryzys ekologiczny. Głównym problemem rezerwatu stała się wtórna sukcesja leśna, czyli stopniowe zarastanie terenu przez drzewa i krzewy. Proces ten drastycznie zmienia bezleśny dotąd charakter torfowiska wysokiego, zwanego w tym regionie „pustacią” lub „puścizną”. Rosnąca gęstość drzewostanu prowadzi do szybkiego wysuszania podłoża, wywołanego zwiększonym poborem wody przez systemy korzeniowe. W odpowiedzi na to zagrożenie, w styczniu 2024 roku wdrożono działania z zakresu ochrony czynnej. W ramach projektu „Karpaty łączą”, finansowanego z funduszy norweskich, podjęto działania mające na celu zatrzymanie wody w ekosystemie i ochronę unikalnych skupisk mchów.
This photograph captures dense tufts of Molinia caerulea (Purple moor-grass), a perennial deciduous grass common in acidic wetlands and moors. The long, slender, light green stems rise vertically against a backdrop of a pine forest. This species is highly tolerant of fluctuating water tables and nutrient-poor, peat-rich substrates.
Fotografia przedstawia gęste kępy Molinia caerulea (Trzęślica modra), wieloletniej trawy powszechnej na kwaśnych terenach podmokłych. Długie, cienkie, jasnozielone źdźbła wznoszą się pionowo na tle boru sosnowego. Gatunek ten wykazuje dużą tolerancję na wahania poziomu wód gruntowych i ubogie podłoże torfowe.
The image shows a transition zone between the open peat bog and the forest canopy. A slender, curved trunk of Betula pubescens (Downy birch) stands out in the foreground. This tree is highly characteristic of damp, peat soils. In the background, a dense stand of Pinus sylvestris (Scots pine) represents the typical canopy of the bog pinewood (Vaccinio uliginosi-Pinetum).
Kadr przedstawia strefę ekotonową (przejściową) między otwartym torfowiskiem a lasem. Na pierwszym planie widoczny jest charakterystyczny, wygięty pień Betula pubescens (Brzoza omszona), gatunku typowego dla wilgotnych gleb torfowych. W tle rośnie gęsty drzewostan Pinus sylvestris (Sosna zwyczajna), tworzący bór bagienny (Vaccinio uliginosi-Pinetum).
A macro shot focusing on the vibrant purple-pink infrescences of Calluna vulgaris (Common heather). Heather is a dwarf evergreen shrub that thrives in acidic, well-lit, and well-drained sections of peat bogs. The small, scale-like leaves and crowded racemes of bell-shaped flowers are typical indicators of late-summer bog flora.
Ujęcie makro skupiające się na intensywnie fioletowo-różowych kwiatostanach Calluna vulgaris (Wrzos zwyczajny). Wrzos to zimozielona krzewinka, która obficie rośnie w nasłonecznionych i nieco bardziej osuszonych partiach torfowisk wysokich. Drobne, łuskowate liście i zebrane w grona dzwonkowate kwiaty są wskaźnikiem późnoletniej flory torfowiskowej.
The photo displays dense patches of Pinus mugo (Mountain pine) growing in a low-land peat bog habitat. In the Nowy Targ Basin, this species forms a unique geographic relict community known as Calamagrostio villosae-Pinetum mugo. These prostrate, multi-stemmed shrubs stabilize the soft, peat moss surface.
Zdjęcie przedstawia gęste zarośla Pinus mugo (Kosodrzewina / Sosna górska) rosnące w nizinnym siedlisku torfowiskowym. W Kotlinie Nowotarskiej gatunek ten tworzy unikalne w skali kraju, reliktowe zbiorowisko boru bogatogórskiego (Calamagrostio villosae-Pinetum mugo). Płożące pędy stabilizują miękkie podłoże mszyste.
A close-up showing several rosettes of Drosera rotundifolia (Round-leaved sundew) nestled within a red-tinted carpet of Sphagnum moss (Peat moss). The sundew features distinct spatulate leaves covered with glandular, reddish hairs that secrete sticky mucilage to trap insects. This adaptation compensates for the lack of nitrogen in the acidic bog substrate.
Zbliżenie na rozetki Drosera rotundifolia (Rosiczka okrągłolistna) wtopione w czerwony dywan mchów Sphagnum (Torfowiec). Rosiczka posiada liście chwytne pokryte czerwonymi włoskami gruczołowymi, które wydzielają lepką ciecz w celu łapania owadów. To przystosowanie pozwala jej pozyskiwać azot w skrajnie ubogim, kwaśnym środowisku.
A wide view of a waterlogged, open section within the bog ecosystem. The ground is completely carpeted with bright green Sphagnum moss (Peat moss) formations, interspersed with tussocks of Carex sedges. A slow-moving drainage channel or pooling water cuts through the moss, reflecting the high water table of the ecosystem. The background shows a dense strand of Pinus sylvestris (Scots pine).
Szeroki kadr ukazujący silnie uwodnioną, otwartą część torfowiska. Podłoże w całości pokrywają żywozielone warstwy mchów Sphagnum (Torfowiec) z domieszką kęp Carex (Turzyce). Przez pło mszyste przebiega niewielki ciek wodny, odzwierciedlający wysoki poziom zalegania wód w tym ekosystemie. W tle widać gęsty las zdominowany przez Pinus sylvestris (Sosna zwyczajna).
This landscape shot shows a large, elevated hummock completely overgrown with deep green Polytrichum commune (Common haircap moss). Tufts of sedges and small shrubs of the Vaccinium genus border the hummock. The backdrop features straight trunks of Pinus sylvestris (Scots pine).
Krajobrazowe ujęcie przedstawiające rozległą kępę zdominowaną przez ciemnozielony mech Polytrichum commune (Płonnik pospolity). Na obrzeżach kępy widoczne są rośliny z rodzaju Vaccinium (Borówka). W tle dominują proste pnie Pinus sylvestris (Sosna zwyczajna).
A clear view of massive, pillow-like mounds formed by Polytrichum commune (Common haircap moss). These large acrocarpous mosses grow in dense, expansive cushions over wet, acidic soils. They play a vital role in water retention and the structural development of the bog surface, often growing over decaying wood or peat.
Widok na duże, poduszkowate formacje utworzone przez mech Polytrichum commune (Płonnik pospolity). Te duże mchy kędzierskie rosną w gęstych, rozległych skupiskach na wilgotnych, kwaśnych glebach. Odgrywają istotną rolę w retencji wody i tworzeniu struktury podłoża torfowiskowego.
A detailed macro view of the needle-like gametophytes of Polytrichum commune (Common haircap moss), which closely resemble miniature conifer seedlings. Growing amidst the dense moss canopy is a single shoot of Vaccinium vitis-idaea (Lingonberry), recognizable by its alternate, leathery, dark green leaves with slightly revolute margins.
Szczegółowe ujęcie makro pokazujące gametofity Polytrichum commune (Płonnik pospolity), które z wyglądu przypominają miniaturowe siewki drzew iglastych. Pomiędzy gęstymi pędami mchu wyrasta pojedyncza gałązka Vaccinium vitis-idaea (Borówka brusznica), rozpoznawalna po skórzastych, ciemnozielonych liściach o lekko podwiniętych brzegach.
==================================================================================================
I hope, firstly, that I haven’t got the captions for the photos mixed up; and secondly, I’m not a botanist, so I used the internet to identify the plants, with the photo descriptions based (mainly) on Wikipedia. If you spot any mistakes, please do correct me.
The photos were taken with a Nikon D7750 and Sigma 24–105 lenses (in the first part, I incorrectly stated the camera and lenses; they should be as shown here).
Mam nadzieję że po pierwsze nie pomyliłem podpisów pod zdjęciami, po drugie- nie jestem przyrodnikiem, do oznaczania roslin wykorzystałem Internet, opisy do zdjęc przygotowane (głownie) na podstawie Wikipedii. Jeśli zauważycie jakiś błąd, proszę o poprawienie mnie.
Zdjecia zrobiłe Nikonem D7750 z obiektywami Sigma 24-105 (w pierwszej części błędnie podałem aparat i obiektywy, powinny być takie jak tutaj)