تغییرات فصول بر اثر گرم شدن کره‌ی زمین

اکنون بیش از سه دهه است که دانشمندان درباره‌ی پیامدهای فاجعه‌بار تغییرات اقلیمی زمین بر اثر فعالیت‌های مخرب بشر هشدار می‌دهند. اکنون یک مطالعه‌ی جدید نشان می‌دهد که به خاطر تأثیرات فعالیت‌های بشر بر آب‌وهوای کره‌ی زمین، تفاوت بین دمای تابستان و زمستان در قسمت عمده‌ی آمریکای شمالی، اروپا، و آسیا تشدید شده است.

این مطالعه که به تازگی در مجله‌ی ساینس منتشر شده است، نخستین مطالعه‌ای است که توانسته است اثر انگشت انسان را در چرخه‌ی فصلی دما نشان دهد. این نتایج به‌طور رسمی نشان دهنده‌ی تأثیری است که آلاینده‌ها و گازهای گلخانه‌ای منتشر شده به‌وسیله‌ی انسان بر روی آب‌وهوا و فصول کره‌ی زمین دارند.

روندهای دیگری نیز با فعالیت‌های انسانی ارتباط داده شده است. به‌عنوان مثال، افزایش میزان گرمای ذخیره شده در اقیانوس‌های جهان، کاهش قابل توجه پوشش یخی دریای قطبی، تغییرات چرخه‌ی آب که منجر به باران‌های سنگین‌تر و خشکسالی‌های شدیدتر شده‌اند، از آن جمله محسوب می‌شوند.

دانشمندان در این مطالعه‌ی جدید، مدل‌های آب‌وهوایی را با واقعیت مورد مقایسه قرار دادند و تأثیرات گرم شدن کره‌ی زمین بر وضعیت فصول آب‌وهوای زمین را مطالعه کردند.

در این مطالعه، چندین مؤسسه‌ی علمی آمریکا، داده‌های مربوط به ۳۸ سال مشاهدات ماهواره‌ای و مدل‌های کامپیوتری را با یکدیگر تطبیق و بررسی کردند.

سؤالی که در این مطالعه مطرح شد، این بود که تغییر دما بین تابستان و زمستان چه روندی را دنبال کرده است؟ در این مطالعه دانشمندان تلاش کردند مشخص کنند که آیا تغییرات مشاهده شده در دمای تابستان و زمستان بر اساس تغییرپذیری طبیعی قابل توجیه است یا اینکه عامل دیگری در آن دخالت دارد.

این مطالعه نشان داد که آلاینده‌ها و گازهای گلخانه‌ای منتشر شده به‌وسیله‌ی انسان موجب تغییر چرخه‌ی فصلی در سرتاسر جهان در بخش تروپوسفر اتمسفر شده است، و تغییرات وضعیت آب‌وهوایی در روی سطح زمین را نیز به دنبال داشته است.

اتفاقی که در عرض‌های جغرافیایی میانی افتاده است، به این صورت است که تابستان با سرعتی بیشتر از زمستان گرم می‌شود. در نتیجه اختلاف دمای بین تابستان و زمستان شدیدتر شده است. البته در عرض‌های جغرافیایی بالاتر وضعیت بر عکس است و اختلاف بین دو فصل در حال کاهش است، و علت آن به از دست رفتن پوشش یخی قطبی در قطب شمال و تخریب لایه‌ی اوزون بر فراز قطب جنوب نسبت داده شده است.

در این مطالعه نشان داده شد که بسیار بعید است که تغییرات مشاهده شده ناشی از تغییرپذیری طبیعی اقلیمی بوده باشد. بلکه با اطمینان می‌توان گفت که رفتارهای آدمی در بروز این وضعیت نقش مهمی داشته است.