مطالعه جدیدی که اخیراً در مجلهی «نورون» (Neuron) منتشر شده است، نشان میدهد که دو زیرگونهی از ویروس شایع هرپس (HHV) با بیماری آلزایمر ارتباط دارد.
محققان آمریکایی ایالتهای نیویورک و آریزونا ۲۰۰۰ نمونهی بافتی متعلق به ۹۴۴ مغز انسان را که در بانک مغز در مؤسسهی ملی سالمندی آمریکا نگهداری میشود، جمعآوری کردند. بعضی از این مغزها دارای علایم بیماری آلزایمر و بیماریهای شناختی دیگر بودند و بعضی از آنها نیز سالم بودند.
Image credit: hhv-6foundation.org
در این نمونههای مغز حدود ۵۰۰ نوع ویروس مشاهده شد. با این حال، دو نوع از این ویروسها با تراکم بالایی در مغزهای دچار بیماری آلزایمر مشاهده شدند: ویروس هرپس انسانی (HHV) نوع 6A و ۷.
نکتهی جالب دربارهی ویروس هرپس این است که میتواند در بدن انسان بهصورت مخفی باقی بماند و بعد در مراحل دیگر دوباره فعال شده و شروع به تکثیر کند. بهعنوان مثال، ویروس آبلهمرغان که خود یکی از انواع ویروسهای هرپس محسوب میشود، میتواند تا چندین سال در بدن بهصورت نهفته باقی بماند، و در مراحل بعدی زندگی دوباره فعال شود، که در این حالت بیماری زونا ایجاد میکند.
در حقیقت نام «هرپس» (Herpes) که بر روی این ویروس گذاشته شده است، در زبان یونانی به معنای «خزیدن» است، و وجه تسمیهی آن این است که ویروس هرپس میتواند در درون سلولهای عصبی به طرف بالا بخزد و خود را در داخل نخاع (و یا در مورد دو گونهی فوق در داخل مغز) مخفی کند. دانشمندان برآورد میکنند که بالغ بر ۹۰ درصد جمعیت کشور آمریکا در بالای ۳۵ سال عفونت با HHV نوع ۶ و ۷ را داشتهاند، ولی ممکن است هیچگونه علایمی نداشته باشند.
تشخیص این موارد به آسانی میسر نیست، زیرا این ویروس را با آزمایش خون نمیتوان تشخیص داد و فقط با بیوپسی بافتی قابل تشخیص است.