درباره‌ی اقیانوس‌ها چه می‌دانید؟

اقیانوس‌ها پهنه‌های آبی بزرگ به‌هم‌پیوسته در روی زمین هستند که حاوی آب شور هستند. عموماً کاربرد اصطلاح اقیانوس با دریا متفاوت است، زیرا دریا به معنای نوعی پهنه‌ی آبی کوچک‌تر است که دورتادور آن را به طور کامل یا نسبی خشکی فراگرفته باشد. تمام اقیانوس‌ها به یکدیگر پیوسته هستند و یک اقیانوس بزرگ جهانی را تشکیل می‌دهند.

آب شور تقریباً ۳۶۰ میلیون کیلومتر مربع از سطح زمین را پوشانده است، و به‌طور کلی، به اقیانوس‌ها و دریاها تقسیم‌بندی می‌شود، که از این میان اقیانوس‌ها ۷۱ درصد سطح زمین و ۹۰ درصد زیست‌سپهر زمین را می‌پوشانند. حدود ۹۷ درصد آب‌های زمین را اقیانوس‌ها تشکیل می‌دهند، و کارشناسان معتقدند که تاکنون تنها کمتر از ۵ درصد اقیانوس جهانی مورد کاوش قرار گرفته است. کل حجم اقیانوس‌ها حدود ۱.۳۵ میلیارد کیلومتر مکعب از آب است و متوسط عمق اقیانوس‌ها تقریباً ۳٬۷۰۰ متر است.

اقیانوس‌ها بخش لاینفکی از حیات روی کره‌ی زمین و چرخه‌ی کربن هستند و بر آب‌وهوا و الگوهای آب‌وهوایی زمین تأثیر می‌گذارند.

ریشه‌ی کلمه‌ی اقیانوس از زبان یونانی گرفته شده است. با وجود آنکه اقیانوس‌های روی زمین معمولاً به صورت جداگانه نامیده می‌شوند، ولی مجموع آنها را نیز «اقیانوس جهانی» نام نهاده‌اند. مفهوم پهنه‌ی به‌هم‌پیوسته‌ی آبی در اقیانوس‌شناسی اهمیت زیادی دارد.

اقیانوس‌های زمین از بزرگ به کوچک به ترتیب عبارت‌اند از: اقیانوس آرام، اقیانوس اطلس، اقیانوس هند، اقیانوس جنوبی، و اقیانوس شمالگان.

به آب‌های روی کره‌ی زمین «آب‌سپهر» گفته می‌شود، که جرم کلی آن حدود ۱.۴ کوینتیلیون (یعنی ۱.۴ ضربدر ۱۰ به توان ۱۸) تُن است.

کاوش اقیانوس ها

ژرف‌ترین نقطه‌ی اقیانوس، خندق ماریانا واقع در اقیانوس آرام نزدیک جزایر ماریانای شمالی است، و حداکثر عمق اقیانوس حدود ۱۱ هزار متر برآورد شده است.

در درون اقیانوس‌ها، جریان‌های آبی وجود دارد که تأثیر زیادی بر اقلیم و آب و هوای کره‌ی زمین دارد. جریان‌های اقیانوسی حرارت را از منطقه‌ی استوا به مناطق قطبی انتقال می‌دهند. این انتقال حرارت تأثیر مهمی در تنظیم یخ‌های قطبی دارد. گفته می‌شود که تغییرات این جریان‌ها بر بودجه‌ی انرژی کره‌ی زمین تأثیر می‌گذارد. حتی تصور می‌شود که بر غلظت دی‌اکسید کربن نیز مؤثر است.

اقیانوس بر حیات روی کره‌ی زمین نیز تأثیر مهمی دارد. تبخیر آب اقیانوس‌ها که یکی از مراحل چرخه‌ی آب بر روی زمین محسوب می‌شود، منبع اکثر باران‌هایی است که در کره‌ی زمین می‌بارد، و دمای آب اقیانوس تعیین‌کننده‌ی الگوهای آب‌وهوایی و وزش باد است که بر زندگی در روی خشکی تأثیر بسزایی دارد. زندگی در اقیانوس‌ها ۳ میلیارد سال قبل از حیات روی خشکی شروع شده است. بر این اساس، تنوع حیات در اقیانوس نیز بسیار گسترده است.

موجودات زنده‌ی اقیانوس‌ها شامل باکتری‌ها، پروکاریوت‌ها، گیاهان، قارچ‌ها، و جانوران هستند. علاوه بر این، بسیاری از پستانداران خشکی نیز برای زندگی بر روی آب تکامل پیدا کرده‌اند. به‌عنوان مثال، پرندگان دریایی بیشتر وقت خود را بر روی آب می‌گذرانند. آنها از منابع غذایی موجود در اقیانوس تغذیه می‌کنند و خیلی از آنها فقط برای تولید مثل به خشکی می‌روند.