Initial Coin Offering (ICO) ဆုိတာဘာလဲ
https://farm5.staticflickr.com/4517/38496697891_90f578ae40_b.jpg
လုပ္ငန္းသစ္တစ္ခု လုပ္ဖုိ႔အတြက္ အျခား စိတ္၀င္စားတဲ့သူေတြဆီက ရန္ပံုေငြ ရယူတဲ့ နည္းလမ္းတစ္ခုပါ။
လုပ္ငန္းႀကီးေတြ ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္သူေတြ၊ ဘဏ္လုပ္ငန္းရွင္ေတြလုိ အလုပ္တစ္ခုကုိ စတင္လုပ္ေဆာင္မယ္
့သူေတြ ေငြေၾကးအရင္းအႏွီးမ်ားမ်ား စုိက္ထုတ္ရမယ့္ အေနအထားကုိ ေရွာင္လႊဲခ်င္တဲ့အါမွာ ICO ကုိ အသံုးျပဳၾကပါတယ္။ ICO ရဲ႕ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ဟာ လုပ္ငန္းစတင္လုိသူေတြအေနနဲ႔ ဒစ္ဂ်စ္တယ္ေငြသား (cryptocurrency) တစ္ခ်ိဳ႕ကုိ လုပ္ငန္းတူလုပ္ခ်င္တဲ့ စိတ္ပါ၀င္စားသူေတြကုိ ေရာင္းခ်ကာ ေငြရွာၿပီး လုပ္ငန္
းထူေထာင္တာမ်ိဳးပါ။
ဒါကုိ Public Coin Offering (PCO) လုိ႔လည္း ေခၚပါတယ္။
ဘယ္လုိလုပ္မလဲ
~~~~~~~~~~~
လုပ္ငန္းတစ္ုကုိ စတင္လုပ္ကုိင္ခ်င္သူေတြ ICO ကေနတစ္ဆင့္ အရင္းအႏွီး ရခ်င္တယ္ဆုိရင္ ကုိယ္လုပ္မယ့္
လုပ္ငန္း အေသးစိတ္ကုိ ေဖာ္ျပထားတဲ့ အစီရင္ခံစာတစ္ေစာင္(white paper) ကုိ ေရးသားရပါတယ္။ ဘာ
လုပ္ငန္းလုပ္မယ္၊ ဘာေတြလုိအပ္မယ္၊ ေငြေၾကးဘယ္ေလာက္ စုိက္ထုတ္ဖုိ႔လုိလဲ၊ စတင္ေဆာင္ရြက္လူေ
တြအေနနဲ႔ တုိကင္တု (virtual token) လုိ႔ေခၚတဲ့ cryptocoin ဘယ္ေလာက္မ်ားမ်ားကုိ သိမ္ထားမလဲ၊ ဘယ္လုိေငြေၾကးပံုစံမ်ိဳးကုိ လက္မခံလဲ၊ ICO ကုိ ဘယ္ေလာက္ၾကာၾကာ run မလဲ စတာေတြကုိ အစီရင္ခံစာမွာ ျပည့္ျပည့္စံုစံု ေဖာ္ျပရမွာပါ။
ICO ေဆာင္ရြက္ေနစဥ္အတြင္းမွာ ဒီလုပ္ငန္းကုိ စိတ္ပါ၀င္စားသူေတြနဲ ကနဦး စတင္တည္ေထာင္သူေတြဟာ fiat ဒါမွမဟုတ္ virtual currency ေတြနဲ႔ ဖလွယ္ထားတဲ့ cryptocoin အခ်ိဳ႕ကို ၀ယ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီ coin ေတြကုိ တုိကင္ (token) လုိ႔ ရည္ညႊန္းၿပီး Initial Public Offering (IPO) နဲ႔ ေရာင္းခ်တဲ့ ကုမၸဏီက ရွယ္ယာေတြနဲ႔ ဆင္တူပါတယ္။ အဲဒီလုိ ရွာေဖြတာကေန ရထားတဲ့ေငြဟာ လုပ္ငန္းလုပ္ဖုိ႔ မျပည့္မီဘူးဆုိရင္ ၀ယ္ထားတဲ့လူေတြကုိ ေငြျပန္ေပးၿပီး ICO က မေအာင္ျမင္ဘူးလုိ႔ သတ္မွတ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ သတ္မွတ္ထားတဲ့ အခ်ိန္တစ္ခုမွာ လုိအပ္တဲ့ အရင္းအႏွီးရၿပီဆုိရင္ အဲဒီေငြနဲ႔ လုပ္ငန္းတစ္ခုလံုးကုိ စတင္လည္ပတ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။
လုငန္းထူေထာင္သူေတြဟာ လုပ္ငန္းလည္ပတ္သြားမယ္ဆုိရင္ လုပ္ငန္းမစခင္က သူတုိ႔၀ယ္ထားတဲ့ cryptocoin ေတြ ေစ်းတက္လာမယ္ဆုိတဲ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္နဲ႔ ICO မွာ ပါ၀င္ၾကတာေတြရွိပါတယ္။ အဲဒီလုိလူေတြ အက်ိဳးအျမတ္ေသာက္ေသာက္လဲရခဲ့တဲ့ ေအာင္ျမင္တဲ့ ICO စီမံကိန္းႀကီးတစ္ခုကို ေျပာရမယ္ဆုိရင္ Etherem လုိ႔ေခၚတဲ့ smart contracts ပလက္ေဖာင္းပါ။ သူတုိ႔ရဲ႕ တုိကင္ကုိ Ethers လုိ႔ေခၚပါတယ္။
၂၀၁၄ ခုႏွစ္မွာ Etherem စီမံကိန္းကုိ စတင္ခဲ့ၿပီး ICO ဟာ Bitcoin ကန္ေဒၚလာ ၁၈ သန္း၊ Ehter တစ္ခုကို ၀.၄၀ ေဒၚလာနဲ႔ ဖြင့္ခဲ့တာပါ။ အဲဒီစိမံကိန္းဟာ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ အေကာင္အထည္ေပၚလာခဲ့ၿပီး ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ေ
ရာက္တဲ့အခါမွာေတာ့ Ether တစ္ခုကုိ ၁၄ ေဒၚလာနဲ႔ ေစ်းကြက္အသားတင္တန္ဖုိးက ေဒၚလာ ၁ ဘီလီယံ
ေက်ာ္သြားခဲ့ပါတယ္။
ICO ဟာ IPO၊ crowdfunding ေတြနဲ႔ သေဘာသဘာ၀ တူပါတယ္။ IPO လုိပဲ ကုမၸဏီသစ္တစ္ခုဟာ ICO ေဆာင္ရြက္စဥ္အတြင္းမွာ သူတုိ႔ရဲ႕ ရွယ္ယာေတြကုိ ထုတ္ေရာင္းကာ ေငြရွာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ IPO ဟာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူအခ်င္းခ်င္း လုပ္ၾကတာျဖစ္ၿပီး ICO က လုပ္ငန္းကုိ စိတ္၀င္စားတဲ့ ဘယ္သူမဆုိ ၀င္ပါလုိ႔ရတာပါ။ crowdfunding နဲ႔ မတူတာက ICO မွာ ကနဦးထူေထာင္သူေတြက အက်ိဳးအျမတ္ ေမွ်ာ္ကုိးၾကၿပီး ေနာက္လာတဲ့သူေတြက လွဴတန္းတာမ်ိဳးပါ။ ဒါ့ေၾကာင့္ ICO ကုိ crowdsales လုိ႔လည္း ေခၚပါတယ္။
မွတ္တမ္းေတြအရ ICO ဟာ ေအာင္ျမင္မႈေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ရေပမယ့္ ဒစ္ဂ်စ္တယ္ေခတ္မွာ အပ်က္သေဘာေဆာင္တဲ့ နည္းလမ္းေတြအျဖစ္ ႐ႈျမင္မႈေတြလည္း ရွိေနပါတယ္။ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူေတြဟာ ICO ဒါမွမဟုတ္ crowdale လုပ္ငန္းေတြမွာ မသမာမႈေတြ ရွိမွာ စုိးရိမ္ေနပါတယ္။ ဒီလုိ ေငြေၾကး စုေပါင္းထည့္ဝင္တဲ့စနစ္ကုိ အာဏာပုိင္အဖြဲ႕ေတြက ဥပေဒနဲ႔ ၾကပ္ၾကပ္မတ္မတ္လုပ္ထားတာမ်ိဳး မရွိတာေၾကာင့္ မသမာတဲ့ နည္းလမ္းေတြနဲ႔ ေငြေတြကုိ လိမ္လည္ယူသြားမယ့္ အေနအထားလည္း ရွိေနပါတယ္။
၂၀၁၇ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလ အေစာပုိင္မွာ တ႐ုတ္ျပည္သူ႕ဘဏ္ဟာ ICO ေတြကုိ ပိတ္ပစ္လုိက္ၿပီး စီးပြားေရးနဲ႔ ဘ႑ာေရးတည္ၿငိမ္မႈကုိ အေႏွာက္အယွက္ျဖစ္ေစတယ္လုိ႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ တုိကင္ေတြကုိ ေစ်းကြက္မွာ ေငြေၾကးတစ္ခုအျဖစ္ သံုးလုိ႔မရဘဲ၊ ဘဏ္ေတြကလည္း ICO နဲ႔ပတ္သက္တဲ့ လုပ္ငန္းေတြကို လုပ္ေဆာင္မေပးဘူးလုိ႔ ေၾကျငာခဲ့ပါတယ္။ ရလဒ္အေနနဲ႔ bitoin နဲ႔ ethereum ေတြဟာ က်ဆင္သြားပါတယ္။ ဒီအတြက္ ဥပဒေတြ လာမယ္ဆုိတဲ့ သံုးသပ္မႈေတြလည္း ရွိေနပါတယ္။
