به منظور تشخیص اولسر پپتیک از روشهای تشخیصی مختلفی استفاده میشود. قبل از هر چیز بر اساس شرح حال و معاینه بیمار تشخیص احتمالی اولسر پپتیک مطرح میشود.
یکی از اقدامات آزمایشگاهی که میتواند در تشخیص اولسر پپتیک مفید باشد، تستهای آزمایشگاهی برای بررسی وجود هلیکوباکتر پیلوری است. این آزمایشها مشخص میکند که آیا این باکتری در بدن وجود دارد یا خیر. آزمایش از نظر این باکتری با استفاده از تست خون، مدفوع، یا تنفس انجام میشود. دقیقترین روش تشخیصی تست تنفسی است. تست خونی معمولاً زیاد دقیق نیست و بهطور معمول استفاده نمیشود.
Image credit: Huffington Post
همانگونه که گفته شد، عفونت هلیکوباکتر پیلوری یکی از عوامل زمینهساز و خطرساز برای ابتلا به اولسر پپتیک است. بر این اساس، تستهای آزمایشگاهی که نشان دهندهی وجود این باکتری است، میتواند به تشخیص احتمال وجود اولسر پپتیک کمک کند و در زمینهی درمان نیز راهگشا باشد.
در تست تنفسی، یک مایع حاوی کربن رادیواکتیو به بیمار خورانده میشود. باکتری هلیکوباکتر پیلوری این ماده را در داخل معده تجزیه میکند. بعد از این کار، از بیمار خواسته میشود که در داخل یک کیسه عمل بازدم انجام دهد. سپس در کیسه بسته میشود. در صورتی که بیمار آلوده به هلیکوباکتر پیلوری باشد، نمونهی نفس حاوی کربن رادیواکتیو به صورت دیاکسید کربن خواهد بود.
روش تشخیصی دیگر که برای تشخیص اولسر پپتیک اهمیت زیادی دارد، آندوسکوپی است. آندوسکوپی با استفاده از یک لولهی توخالی انعطافپذیر مجهز به فیبر اپتیک انجام میشود. پزشک داخل مری، معده، و اثنیعشر را مشاهده میکند. در صورتی که اولسر مشاهده شود، نمونهی بافتی نیز برای آزمایش گرفته میشود. در این نمونهی بافتی، امکان آزمایش از نظر هلیکوباکتر پیلوری نیز وجود دارد.
معمولاً در بیماران سالمند، بیمارانی که علایم خونریزی دارند، و یا بیمارانی که دچار کاهش وزن و یا اشکال در غذا خوردن و بلع شدهاند، آندوسکوپی تجویز میشود. در صورتی که اولسر در معده مشاهده شود، پس از درمان مجدداً آندوسکوپی انجام میشود تا از نظر التیام بررسی شود.
از روشهای مختلف رادیوگرافی با مادهی کنتراست نیز برای بررسی اولسرهای پپتیک استفاده میشود.
