عوامل زمینه‌ساز گاستریت

در پست گذشته مطالبی درباره‌ی تأثیر آلودگی با هلیکوباکتر پیلوری در بروز التهاب معده بیان شد. در این پست برخی دیگر از عوامل خطرسازی که در ارتباط با بروز گاستریت هستند، شرح داده می‌شوند.

یکی از عواملی که می‌تواند زمینه‌ساز گاستریت باشد، مصرف داروهای مسکن و ضددرد است. داروهای مسکن شایع به گروهی تعلق دارند که داروهای ضدالتهابی غیراستروییدی نامیده می‌شوند. به‌عنوان مثال، آسپرین، ایبوپروفن، و ناپروکسن از این نوع داروها محسوب می‌شوند. این داروها می‌توانند منجر به گاستریت حاد و یا گاستریت مزمن شوند. استفاده‌ی مکرر این داروها با دوز بالا موجب کاهش پروستاگلاندین‌ها می‌شود، که از عوامل محافظ پوشش محافظتی معده به شمار می‌روند.

یکی دیگر از عواملی که در بروز گاستریت دخالت دارند، سن بالا است، چرا که هر چه سن بالاتر می‌رود، عموماً لایه‌ی پوششی معده نازک‌تر می‌شود، و در ضمن، احتمال عفونت هلیکوباکتر پیلوری در افراد مسن‌تر بیشتر است.

مصرف مشروبات الکلی نیز از عوامل زمینه‌ساز گاستریت به شمار می‌رود. الکل باعث تحریک و فرسایش پوشش معده می‌شود و سبب می‌شود که معده در مقابل شیره‌های گوارشی آسیب‌پذیر شود. معمولاً مصرف بیش از حد الکل منجر به بروز گاستریت حاد می‌شود.

استرس شدید—مثلاً در اثر عمل‌های جراحی عمده، صدمات و جراحت‌ها، سوختگی، و یا عفونت‌های شدید—می‌تواند منجر به بروز گاستریت حاد شود.

یکی از انواع گاستریت، گاستریت خودایمنی است، که در آن سلول‌های خود بدن به پوشش محافظ معده حمله می‌کنند. در اثر این حملات، سد محافظتی معده در هم می‌شکند و گاستریت بروز می‌کند. معمولاً این نوع از گاستریت با بیماری‌های خودایمنی، مانند بیماری هاشیموتو و دیابت نوع I، همراه است. گاستریت خودایمنی ممکن است با کمبود ویتامین B₁₂‎ نیز همراه باشد.

همان‌گونه که قبلاً نیز گفته شد، گاستریت ممکن است با بعضی از بیماری‌ها نیز، مانند بیماری کرون، عفونت‌های انگلی، و غیره، همراه باشد.