گاستریت به مجموعهای از وضعیتها گفته میشود که وجه مشترک آنها التهاب پوشش معده است. التهاب در گاستریت عموماً نتیجهی عفونت باکتری هلیکوباکتر پیلوری (Helicobacter pylori) است بعضی از داروهای ضد درد و مشروبات الکلی نیز میتوانند باعث بروز گاستریت شوند.
در برخی از موارد، التهاب معده بهصورت حاد ایجاد میشود که به آن گاستریت حاد میگویند، و در موارد دیگر بهکُندی ایجاد میشود که اصطلاحاً گاستریت مزمن نامیده میشود. در بعضی از موارد، گاستریت منجر به زخم معده میشود و خطر سرطان معده را نیز افزایش میدهد. اما در اکثر موارد، گاستریت بیماری خطرناکی نیست و به آسانی با درمان بهبود مییابد.
Image credit: dwarkaexpress.com
مهمترین علایم گاستریت شامل درد و ناراحتی در بالای شکم است که با غذا خوردن ممکن است بدتر یا بهتر شود. تهوع و استفراغ، و احساس پری در قسمت بالای شکم بعد از غذا خوردن نیز از دیگر علایم گاستریت به شمار میروند. البته در بعضی از موارد ممکن است گاستریت بدون هرگونه علامت و نشانهای باشد.
لازم به ذکر است که در صورتی که بیمار استفراغ خونی داشته باشد و یا خون دفع کند، لازم است بلافاصله به پزشک مراجعه کند تا علت آن شناسایی شود.
معمولاً عاملی که باعث میشود که پوشش معده دچار التهاب شود، ضعف در لایهی مخاطی معده است، که سبب میشود که شیرهی گوارشی به معده آسیب رسانده و آن را ملتهب نماید. برخی از بیماریها با بروز گاستریت همراه هستند، مانند بیماری کرون (Crohn) و سارکوییدوز. در بیماری سارکوییدوز، سلولهای التهابی در برخی از نقاط بدن تجمع پیدا میکنند.
همانگونه که گفته شد، یکی از شایعترین عفونتها که باعث گاستریت میشود، هلیکوباکتر پیلوری است. با این حال باید دانست که تمام کسانی که دارای این باکتری هستند، دچار گاستریت یا دیگر اختلالات دستگاه گوارش فوقانی نمیشوند. به نظر میرسد آسیبپذیری در مقابل این بیماری یک ویژگی ارثی است و بستگی به سبک زندگی مانند سیگار کشیدن و نوع رژیم غذایی نیز دارد.