သိကၡာခ်ျခင္း
🌷🌷🌷
သိကၡာခ်ျခင္းဆိုသည္မွာ မိမိသည္ ရဟန္းသီလကို က်င့္သံုးႏိုင္ျခင္းမရွိေတာ့ပါေၾကာင္း ဖြင့္ဟေျပာၾကားျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။ သိကၡာခ်ၿပီးေနာက္ ပါရာဇိကအမႈမ်ားကို က်ဴးလြန္ပါက ရဟန္းမဟုတ္ေတာ့ၿပီျဖစ္၍ ပါရာဇိကအာပတ္မသင့္ေတာ့ပါ။ ပါရာဇိကက်ၿပီးေသာ ရဟန္းမွာလည္း သီလသိကၡာမရွိေတာ့ၿပီျဖစ္၍ သိကၡာခ်ရန္ မလိုေတာ့ပါ။ သိကၡာခ်ရာ ေအာက္ပါအခ်က္ (၆)ခ်က္ႏွင့္ ျပည့္စံုရမည္။
၁။ အမွန္တကယ္ ရဟန္းအျဖစ္ျဖင့္ မေနလိုျခင္း(သိကၡာခ်လိုစိတ္ရွိျခင္း)၊
၂။ သတ္မွတ္ထားသည့္ သိကၡာခ် စကားလံုး မွန္ကန္ျခင္း၊
၃။ ပစၥဳပၸန္ကာလျဖင့္ ေျပာဆိုျခင္း၊
၄။ ႏႈတ္ျဖင့္ ပီသစြာဆိုျခင္း၊ (လက္ဟန္ျပျခင္း၊ စာေရးျခင္းျဖင့္ သိကၡာခ်လွ်င္ သိကၡာမက်ေခ်)၊
၅။ ထိုေျပာဆိုေသာစကားကို နားေထာင္သူ (သိကၡာခ်ေပးသူ)မွာ လူသား စင္စစ္ျဖစ္ျခင္း၊
၆။ နားေထာင္သူက ခ်က္ျခင္း နားလည္ျခင္း။
သိကၡာခ် စကားလံုး ၂၆-လံုး
🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷
၁.ဘုရားကို စြန္႔ပါ၏။ (ဗုဒၶံ ပစၥကၡာမိ)
၂.တရားေတာ္ကို စြန္႔ပါ၏။ (ဓမၼံ ပစၥကၡာမိ)
၃.သံဃာေတာ္ကို စြန္႔ပါ၏။ (သံဃံ ပစၥကၡာမိ)
၄.ရဟန္းသိကၡာကို စြန္႔ပါ၏။ (သိကၡံ ပစၥကၡာမိ)
၅.၀ိနည္းေတာ္ကို စြန္႔ပါ၏။ (၀ိနယံ ပစၥကၡာမိ)
၆.ပါတိေမာက္ (၀ိနည္းသိကၡာပုဒ္ မာတိကာ)ကို စြန္႔ပါ၏။ (ပါတိေမာကၡံ ပစၥကၡာမိ)
၇.၀ိနည္းသိကၡာပုဒ္ အက်ဥ္းခ်ဳပ္ကို စြန္႔ပါ၏။ (ဥေဒၵသံ ပစၥကၡာမိ)
၈.ဥပဇၩာယ္ဆရာကို စြန္႔ပါ၏။ (ဥပဇၩာယံ ပစၥကၡာမိ)
၉.ဆရာကို စြန္႔ပါ၏။ (အာစရိယံ ပစၥကၡာမိ)
၁၀.အတူေနတပည့္ကို စြန္႔ပါ၏။ (သဒၶိ၀ိဟာရိကံ ပစၥကၡာမိ)
၁၁.အနီးေန တပည့္ကို စြန္႔ပါ၏။ (အေႏၲ၀ါသိကံ ပစၥကၡာမိ)
၁၂.ဥပဇၩာယ္တူ ရဟန္းကို စြန္႔ပါ၏။ (သမာႏုပဇၩာယကံ ပစၥကၡာမိ)
၁၃.ဆရာတူတပည့္ကို စြန္႔ပါ၏။ (သမာနာစရိယံ ပစၥကၡာမိ)
၁၄.အတူေန သီတင္းသံုးေဖာ္ကို စြန္႔ပါ၏။ (သျဗဟၼစာရႎ ပစၥကၡာမိ)
၁၅.အကြၽႏ္ုပ္ကို လူ၀တ္ေၾကာင္ဟူ၍ မွတ္ပါေလာ့။ (ဂိဟီတိ မံ ဓာေရဟိ)
၁၆.အကြၽႏ္ုပ္ကို ဥပါသကာဟူ၍ မွတ္ပါေလာ့။ (ဥပါသေကာတိ မံ ဓာေရဟိ)
၁၇.အကြၽႏ္ုပ္ကို အရာမ္ေစာင့္၊ ေက်ာင္းေစာင့္ဟူ၍ မွတ္ပါေလာ့။ (အာရာမိေကာတိ မံ ဓာေရဟိ)
၁၈.အကြၽႏ္ုပ္ကို ရွင္သာမေဏဟူ၍ မွတ္ေတာ္မူပါေလာ့။ (သာမေဏေရာတိ မံ ဓာေရဟိ)
၁၉.အကြၽႏ္ုပ္ကို တိတၳိ (မိစၧာဒိ႒ိဆရာႀကီး) ဟူ၍ မွတ္ပါေလာ့။ (တိတၳိေယာတိ မံ ဓာေရဟိ)
၂၀.အကြၽႏ္ုပ္ကို တိတၳိတပည့္ဟူ၍ မွတ္ပါေလာ့။ (တိတၳိယသာ၀ေကာတိ မံ ဓာေရဟိ)
၂၁.အကြၽႏ္ုပ္ကို ရဟန္း မဟုတ္ေတာ့ဟူ၍ မွတ္ပါေလာ့။ (အသမေဏတိ မံ ဓာေရဟိ)
၂၂.အကြၽႏ္ုပ္ကို သာကီ၀င္မင္းသား ဘုရားသားေတာ္ မဟုတ္ဟူ၍ မွတ္ပါေလာ့၊ (အသက်ပုတၱိေယာတိ မံ ဓာေရဟိ)
၂၃.ဘုရားသည္ ငါ့အတြက္ အက်ိဳးမရွိ၊ ေတာ္ၿပီ၊ တန္ၿပီ၊ (အလံ ေမ ဗုေဒၶန)
၂၄.ဘုရားသည္ ငါ့အတြက္ ဘာလုပ္ဖို႔လဲ၊ (ကႎ ႏု ေမ ဗုေဒၶန)
၂၅.ငါသည္ ဘုရားကို အလိုမရွိၿပီ၊ ဘုရားသည္ ငါ့အတြက္ မလိုေတာ့ၿပီ၊ (နအေတၳာ ေမ ဗုေဒၶန)
၂၆.ငါသည္ ဘုရားလက္ေအာက္မွ လြတ္ေျမာက္ၿပီ၊ (သုမုေတၱာ ဟံ ဗုေဒၶန)
အထက္ေဖာ္ျပပါ သတ္မွတ္ထားေသာ သိကၡာခ် စကားလံုး ၂၆-လံုးတို႔အနက္ တစ္လံုးလံုးကို ပါဠိဘာသာျဖင့္ ျဖစ္ေစ၊ မိမိနားလည္ရာ အျခားဘာသာ စကားျဖင့္ျဖစ္ေစ ႐ြတ္ဆိုခြင့္ရွိသည္။ (၂၆ပုဒ္စလံုး ဆိုစရာမလိုေပ။ တစ္ခ်ိဳ႕စကားလံုးမ်ားသည္ ဗုဒၶဘာသာဝင္တစ္ေယာက္အေနျဖင့္ ရြတ္ဆိုရမည္ကိုပင္ မရဲဝံ့ေခ်။ ဤသည္ကားမိမိအျမင္)။ ဘုရားကို စြန္႔ခဲ့ၿပီဟု အတိတ္ကာလျဖင့္ လည္းေကာင္း၊ ဘုရားကို စြန္႔ေတာ့မည္ဟု အနာဂတ္ကာလျဖင့္ လည္းေကာင္း ေျပာဆိုလွ်င္ သိကၡာမက်ေခ်၊ စြန္႔ပါ၏ဟု ပစၥဳပၸန္ကာလျဖင့္ ေျပာဆိုမွသာ သိကၡာက်သည္။ သိကၡာခ်ရာ ေယာက္်ား မိန္းမ မည္သူ႔ထံ၌မဆို သိကၡာခ်ႏိုင္၏။ နားေထာင္သူ အေနျဖင့္ ဤရဟန္းသည္ သိကၡာ ခ်သည္ဟု ခ်က္ခ်င္းနားလည္ရမည္။ ေျဖးေျဖးစဥ္းစားၿပီးမွ (သူတပါးရွင္းျပမွ) နားလည္လွ်င္ သိကၡာမက်ေခ်။
ထို႔ေၾကာင့္ ၀ိနည္း နားလည္သူအထံတြင္သာ သိကၡာခ်သင့္၏။ ၀ိနည္းနားမလည္သူထံ သိကၡာခ်လိုပါက သိကၡာခ်ျခင္း၏ အဓိပၸာယ္ကို ႀကိဳတင္ရွင္းလင္း ေျပာၿပၿပီး ေနာက္မွသာ သိကၡာခ်သင့္သည္။ (ဒါေၾကာင့္ ၀ိနည္းကို နားလည္သင္႔တယ္ဆိုတာ ဒီလို အခ်က္ေတြေၾကာင္႔ အေရွ႕မွာ ေရးခဲ႔တာပါ) ထို႔ျပင္ျမန္မာစကား မတတ္သူထံ ျမန္မာဘာသာျဖင့္ သိကၡာခ်လွ်င္ ပါဠိစကားမတတ္သူထံ ပါဠိဘာသာျဖင့္ သိကၡာခ်လွ်င္၊ သိကၡာမက်ေခ်။ ႐ုပ္ပြားဆင္းတုေတာ္ေရွ႕လည္းေကာင္း၊ သစ္ပင္ေ႐ွ႕လည္းေကာင္း၊ တိရစၧာန္ထံ၌လည္းေကာင္း သိကၡာခ်လွ်င္ သိကၡာမက်ေခ်။
ဤေခတ္ ဒုလႅဘရဟန္းခံသူတို႔သည္ သိကၡာက်ေအာင္ သိကၡာခ်ဖို႔ အေရးႀကီး၏။ သိကၡာမက်ဘဲ လူ၀တ္လဲ၍ မိမိအိမ္ျပန္လာပါက သကၤန္း၀တ္စဥ္က ပါရာဇိကမက်ဘဲ ပုဆိုး၀တ္ၿပီးမွ ပါရာဇိကက်မည္ကို သတိျပဳသင့္ၾကသည္။
(ဒါက မႏွစ္ကမိမိတင္ခဲ့တဲ့ Credit#Ntပို႔စ္ကို ျပန္တင္လိုက္တာပါ။)
ဒါက ပါဠိသီးသန္႔ပါဗ်
👇👇👇👇👇👇
‘‘ကထၪၥ, ဘိကၡေဝ, ဒုဗၺလ်ာဝိကမၼေၪၥဝ ေဟာတိ သိကၡာ စ ပစၥကၡာတာ? ဣဓ, ဘိကၡေဝ, ဘိကၡဳ ဥကၠဏၭိေတာ အနဘိရေတာ သာမညာ စဝိတုကာေမာ ဘိကၡဳဘာဝံ အ႗ီယမာေနာ ဟရာယမာေနာ ဇိဂုစၧမာေနာ ဂိဟိဘာဝံ ပတၳယမာေနာ…ေပ… အသက်ပုတၱိယဘာဝံ ပတၳယမာေနာ – ‘ဗုဒၶံ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ။ ဧဝမၸိ, ဘိကၡေဝ, ဒုဗၺလ်ာဝိကမၼေၪၥဝ ေဟာတိ သိကၡာ စ ပစၥကၡာတာ။
‘‘အထ ဝါ ပန ဥကၠဏၭိေတာ အနဘိရေတာ သာမညာ စဝိတုကာေမာ ဘိကၡဳဘာဝံ အ႗ီယမာေနာ ဟရာယမာေနာ ဇိဂုစၧမာေနာ ဂိဟိဘာဝံ ပတၳယမာေနာ…ေပ… အသက်ပုတၱိယဘာဝံ ပတၳယမာေနာ – ‘ဓမၼံ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘သံဃံ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘သိကၡံ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘ဝိနယံ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘ပါတိေမာကၡံ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘ဥေဒၵသံ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘ဥပဇၩာယံ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘အာစရိယံ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘သဒၶိဝိဟာရိကံ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘အေႏၲဝါသိကံ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘သမာႏုပဇၩာယကံ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘သမာနာစရိယကံ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘သျဗဟၼစာရႎ ပစၥကၡာမီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘ဂိဟီတိ မံ ဓာေရဟီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘ဥပါသေကာတိ မံ ဓာေရဟီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘အာရာမိေကာတိ မံ ဓာေရဟီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘သာမေဏေရာတိ မံ ဓာေရဟီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘တိတၳိေယာတိ မံ ဓာေရဟီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘တိတၳိယသာဝေကာတိ မံ ဓာေရဟီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘အႆမေဏာတိ မံ ဓာေရဟီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ… ‘အသက်ပုတၱိေယာတိ မံ ဓာေရဟီ’တိ ဝဒတိ ဝိညာေပတိ။ ဧဝမၸိ, ဘိကၡေဝ, ဒုဗၺလ်ာဝိကမၼေၪၥဝ ေဟာတိ သိကၡာ စ ပစၥကၡာတာ။
(ပါရာဇိကဏ္ပါဠိေတာ္ ႏွာ ၃၂။ ပိုဒ္ ၅၁။)
ဒါက ပါဠိေတာ္ ျမန္မာျပန္ပါဗ်
👇👇👇👇👇👇👇👇👇
ရဟန္းတို႔ အဘယ္သို႔လွ်င္ အားနည္းမႈကုိ ထင္ရွားစြာ ျပဳျခင္းလည္း ျဖစ္၍ သိကၡာလည္း က်သနည္း။ ရဟန္းတို႔ ဤသာသနာေတာ္၌ ရဟန္းသည္ (ရဟန္းအျဖစ္၌) ဆန္႔က်င္ ပ်င္းရိလ်က္ မေပ်ာ္ပုိက္သည္ ျဖစ္၍ ရဟန္းအျဖစ္မွ ေရြ႕ေလွ်ာလုိရကား ရဟန္းအျဖစ္ကုိ ၿငီးေငြ႔သည္ျဖစ္၍ ရွက္ႏုိးသည္ျဖစ္၍ စက္ဆုပ္သည္ျဖစ္၍ လူ႔အျဖစ္ကုိ ေတာင့္တလ်က္။ပ။ သာကီ၀င္မင္းသား ဘုရား အႏြယ္ေတာ္ မဟုတ္သည္၏ အျဖစ္ကုိ ေတာင့္တလ်က္ "ျမတ္စြာဘုရားကုိ စြန္႔ပါ၏"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ ရဟန္းတို႔ ဤသို႔ ေျပာဆုိ သိေစလွ်င္ကား အားနည္းမႈကုိ ထင္ရွားစြာ ျပဳျခင္းလည္း ျဖစ္၍ သိကၡာလည္း က်၏။ တစ္နည္းေသာ္ကား (ရဟန္းအျဖစ္၌) ဆန္႔က်င္ ပ်င္းရိလ်က္ မေပ်ာ္ပုိက္သည္ျဖစ္၍ ရဟန္းအျဖစ္မွ ေရြ႕ေလွ်ာလုိရကား ရဟန္းအျဖစ္ကုိ ၿငီးေငြ႔သည္ ျဖစ္၍ ရွက္ႏုိးသည္ ျဖစ္၍ စက္ဆုပ္သည္ ျဖစ္၍ လူ႔အျဖစ္ကုိ ေတာင့္တလ်က္။ပ။ သာကီ၀င္မင္းသား ဘုရားအႏြယ္ေတာ္ မဟုတ္သည္၏ အျဖစ္ကုိ ေတာင့္တလ်က္ "တရားေတာ္ကုိ စြန္႔ပါ၏"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "သံဃာေတာ္ကုိ စြန္႔ပါ၏"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "သိကၡာကုိ စြန္႔ပါ၏"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "၀ိနည္းကုိ စြန္႔ပါ၏"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "ပါတိေမာက္ကုိ စြန္႔ပါ၏"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "ပါတိေမာက္ရြတ္ျခင္းကုိ စြန္႔ပါ၏"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "ဥပဇၩာယ္ဆရာကုိ စြန္႔ပါ၏"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "ဆရာငါးပါးကုိ စြန္႔ပါ၏"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "အတူေနတပည့္ကုိ စြန္႔ပါ၏"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "အနီးေနတပည့္ကုိစြန္႔ပါ၏"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "ဥပဇၩာယ္ဆရာတူ ျဖစ္သူကုိ စြန္႔ပါ၏"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "နိႆရည္းဆရာတူ ျဖစ္သူကုိ စြန္႔ပါ၏"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "သီတင္းသံုးေဖာ္ကုိ စြန္႔ပါ၏"ဟုေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "ငါ့ကုိ လူဟူ၍ မွတ္ပါ"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "ငါ့ကုိ ဥပါသကာဟူ၍ မွတ္ပါ"ဟု ေျပာ၏၊ စသိေစ၏။ "ငါ့ကုိ အရံေစာင့္ဟူ၍ မွတ္ပါ"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "ငါ့ကုိ သာမေဏဟူ၍မွတ္ပါ"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "ငါ့ကုိ တိတၳိဟူ၍ မွတ္ပါ"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "ငါ့ကုိ တိတၳိ၏တပည့္ဟူ၍ မွတ္ပါ"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "ငါ့ကုိ ရဟန္း မဟုတ္သူဟူ၍ မွတ္ပါ"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ "ငါ့ကုိ သာ၀ကီ၀င္မင္းသား ဘုရားအႏြယ္ေတာ္ မဟုတ္သူဟူ၍ မွတ္ပါ"ဟု ေျပာ၏၊ သိေစ၏။ ရဟန္းတို႔ ဤသို႔ ေျပာဆုိ သိေစလွ်င္ကား အားနည္းမႈကုိ ထင္ရွားစြာ ျပဳျခင္းလည္း ျဖစ္၍သိကၡာလည္း က်၏။
မဂ္ေနာင္ဖိုလ္ ဖလသမာပတ္(ဖိုလ္) ကြာဟခ်က္
🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷
တထာ ဖလၪၥ မဂၢါဂမနဝေသန မဂၢဝီထိယံ
ဖိုလ္၏ ျဖစ္ေပၚလာေၾကာင္းျဖစ္ေသာ မဂ္သည္ မဂၢါဂမန မည္၏၊ မဂၢဝီထိ၌ပါေသာ ဖိုလ္ႏွစ္ႀကိမ္ သံုးႀကိမ္လည္း မဂ္နာမည္ကို လိုက္၍ နာမည္အမ်ိဳးမ်ိဳးရသည္။ မဂ္က သုညတဝိေမာကၡမဂ္ ျဖစ္လွ်င္ ဖိုလ္လည္း သုညတဝိေမာကၡဖိုလ္ မည္၏။ မဂ္က အနိမိတၱ ဝိေမာကၡ ျဖစ္လွ်င္ ဖိုလ္လည္း အနိမိတၱဝိေမာကၡ, မဂ္က အပၸဏိဟိတျဖစ္လွ်င္ ဖိုလ္လည္း အပၸဏိဟိတ ဖိုလ္ပင္ ျဖစ္သည္-ဟူလို။ [အာဂစၧတိ ဖလံ ဧေတနာတိ အာဂမနံ၊ မေဂၢါေယဝ+အာဂမနံ မဂၢါဂမနံ။]
ဖလသမာပတၱိဝီထိယံ၊ေပ၊ သုညတာဒိဝိေမာေကၡာတိ စ ပဝုစၥတိ။
ဖလသမာပတ္ ဝင္စားခါနီး၌ အနိစၥ,ဒုကၡ,အနတၱဟု ႐ုပ္နာမ္တစ္ခုခုကို ဝိပႆနာ ႐ႈရေသး၏။ ထို႔ေၾကာင့္ မဂၢဝီထိတုန္းက မဂ္သည္ သုညတဝိေမာကၡ စေသာမိမိနာမည္ကို ဖိုလ္အား ဆက္လက္၍ ေပးႏိုင္ေသာ္လည္း ဖလသမာပတၱိဝီထိခန္း၌ မဂ္မပါေတာ့ၿပီျဖစ္၍ မဂ္က ဖိုလ္အား နာမည္ မေပးႏိုင္ေတာ့ၿပီ။ ဖလသမာပတ္ မဝင္စားမီ ေရွ႕ကျဖစ္ေသာ ဝိပႆနာကသာ ဖိုလ္အား သုညတဝိေမာကၡစေသာ နာမည္ တစ္ခုခုကို ေပးႏိုင္သည္။ ဥပမာ- သမာပတ္ေရွ႕က ဝိပႆနာသည္ သုညတာႏုပႆနာ ျဖစ္လွ်င္ ဖိုလ္အား သုညတာ ဝိေမာကၡဟူေသာ နာမည္ကို ေပးႏိုင္သည္။ ဤသို႔ စသည္ျဖင့္ သိပါ။
ယထာသကံ ဖလမုပၸဇၨမာနံပိ။
ဖလသမာပတ္ဝင္စားေသာအခါ မိမိတည္းဟူေသာ မဂ္အားေလ်ာ္ ေသာ ဖိုလ္ပင္ ျဖစ္၏။ ဥပမာ- မဂ္ရတုန္းက သုညတဝိေမာကၡမဂ္ျဖစ္လွ်င္ ဖလသမာပတ္ ဝင္စားေသာအခါ ဖိုလ္လည္း ထိုသုညတဝိေမာကၡ၏ အက်ိဳးျဖစ္ေသာ ဖိုလ္စိတ္ပင္တည္း။ ထိုသို႔ ပထမရခဲ့တုန္းက မဂ္၏ ဖိုလ္ပင္ျဖစ္ေသာ္လည္း ထိုမဂ္က ဖလသမာပတ္အတြင္း၌ျဖစ္ေသာ ဖိုလ္အား သုညတဝိေမာကၡစေသာ နာမည္ကို မေပးႏိုင္-ဟူလို။ အေၾကာင္းကား- ပထမရခဲ့ေသာမဂ္ႏွင့္ ဖလသမာပတ္တြင္းက ဖိုလ္မွာ အလြန္ ေဝးကြာခဲ့ၿပီျဖစ္၍ ယခု သမာပတ္ဝင္စားခါနီးျဖစ္ေသာ ဝိပႆနာကသာ ဖိုလ္ႏွင့္ နီးကပ္ေသာေၾကာင့္ တည္း။ [ယထာသကံ အရာဝယ္ မဏိမၪၨဴ၌ "ယထာသက"ဟု ဖြင့္၏။ "ယထာသကဖလံ-အၾကင္ အၾကင္ မိမိ၏ဥစၥာျဖစ္ေသာ ဖိ္ုလ္သည္" ဟု အနက္ေပးေစလိုသည္။ နိဂၢဟိတ္မွာ အာဂံုသာတည္းတဲ့။]
အာရမဏဝေသန၊ေပ၊ သဗၺတၳ သေဗၺသံပိ သမေမဝ။
မဂ္ဖိုလ္တို႔၌ သုညတဝိေမာကၡ စေသာ နာမည္ရမႈသည္ ဝိပႆနာႏွင့္ ဆက္သြယ္၍သာ ျဖစ္သည္ မဟုတ္ေသး။ အာရံုႏွင့္ ဆက္သြယ္၍ လည္းေကာင္း, မိမိ၏ ပင္ကိုသေဘာအားျဖင့္လည္းေကာင္း ျဖစ္ေသး၏။ ထင္ရွားေစအံ့- မဂ္ဖိုလ္တို႔၏ အာရံု ဟူသည္ နိဗၺာန္တည္း။ ထိုနိဗၺာန္ကား ႐ုပ္ပိုင္း နိဗၺာန္ခန္း၌ ျပခဲ့သည့္အတိုင္း သုညတ အနိမိတၱ အပၸဏိဟိတ အမည္ သံုးမ်ိဳးလံုး ရ၏။ ထိုနိဗၺာန္ကို အာရံုျပဳေသာ မဂ္ဖိုလ္မ်ားလည္း (အေၾကာင္းအာရံု၏ အမည္ကို အက်ိဳးအာရမဏိက မဂ္ဖိုလ္ေပၚ တင္စား၍) သုညတဝိေမာကၡ အနိမိတၱဝိေမာကၡ အပၸဏိဟိတဝိေမာကၡဟု နာမည္သံုးမ်ိဳးပင္ မဂၢဝီထိ၌ျဖစ္ေစ, ဖလသမာပတၱိဝီထိ၌ျဖစ္ေစ အခါခပ္သိမ္း ျဖစ္ႏိုင္ေပသည္၊ မိမိသေဘာအတိုင္း အမည္သံုးမ်ိဳးျဖစ္ပံုကိုကား- မဂ္ဖိုလ္တို႔၌ ရာဂစေသာ ကိေလသာတို႔မွ ကင္းဆိတ္ေသာေၾကာင့္ အၿမဲပင္ သုညတဝိေမာကၡ အမည္ ျဖစ္၏။ [သခၤါရတရားတို႔သည္ ပရမတ္အထည္ဝတၳဳျဖစ္၍ ေယာဂီတို႔ဉာဏ္မွာ ပံုသဏၭာန္နိမိတ္ ထင္၏။] ထိုသခၤါရနိမိတ္ကို အာရံု မျပဳဘဲ နိဗၺာန္ကို အာရံုျပဳေသာေၾကာင့္ အၿမဲပင္ အနိမိတၱဝိေမာကၡအမည္ ျဖစ္၏။ ရာဂစေသာ ေတာင့္တတတ္ေသာ ကိေလသာတို႔ႏွင့္ မယွဥ္ရကား အၿမဲပင္ အပၸဏိဟိတဝိေမာကၡ မည္၏။ ဤသို႔လွ်င္ အာရံုအားျဖင့္လည္းေကာင္း, မိမိသေဘာအားျဖင့္လည္းေကာင္း မဂ္ဖိုလ္တို႔၌ သုညတဝိေမာကၡစေသာ နာမည္သံုးပါးလံုး အၿမဲပင္ ျဖစ္ႏိုင္သည္။
(သျဂႋဳဟ္ဘာသာဋီကာ)
@gla