یک کارآزمایی بالینی جدید نشان داد که اسپری بینی کتامین میتواند افسردگی و افکار خودکشی را به سرعت بهبود بخشد.
در این مطالعهی بالینی، در فاصلهی چند ساعت پس از مصرف اسپری بینی کتامین، پزشکان و خودِ بیماران بهبود قابل توجهی را در علایم ناشی از افسردگی شدید و افکار خودکشی مشاهده کردند.
نکتهای که باید در نظر داشت، این است که داروهای معمولی ضدافسردگی تنها پس از چند هفته اثر میکنند، درحالیکه داروی جدید اسکتامین میتواند در عرض چند ساعت تأثیر خود را نشان دهد.
این دارو در مرحلهی دوم مطالعه است و نتایج مطالعهی بالینی آن اخیراً در مجلهی روانپزشکی آمریکا منتشر شد.
در این مطالعه، ۶۸ بیمار که در معرض خطر جدی افکار خودکشی بودند و تحت درمان با داروهای متعارف ضدافسردگی نیز قرار داشتند، به صورت تصادفی در یکی از دو گروه قرار گرفتند: یکی از گروهها اسپری بینی اسکتامین دریافت کردند، درحالیکه گروه دیگر اسپری بینی دارونما را دریافت نمودند. کارآزمایی به صورت دوسوکور (دابل بلایند) انجام شد. بنابراین، بیماران و پزشکان هیچکدام اطلاع نداشتند که هر بیمار در کدام گروه درمان یا شاهد قرار گرفته است.
این درمان به صورت دو بار در هفته به مدت چهار هفته ادامه پیدا کرد. در گروه کتامین علایم بیماران به صورت معنیداری چهار ساعت پس از درمان و ۲۴ ساعت پس از آن در مقایسه با گروه دارونما بهبود نشان داد.
البته شایان ذکر است که این دارو میتواند مورد سوءمصرف نیز قرار گیرد و باید از این نظر دقت لازم صورت پذیرد. کتامین از دههی ۱۹۶۰ شناخته شده است. در ابتدا فقط برای بیهوشی استفاده میشد، اما بعداً به عنوان داروی تفریحی نیز مورد سوءمصرف قرار گرفت، تا آنکه اثرات روانی آن که موجب کاهش ادراک شخص از خود میشود، شناخته شد.
بر این اساس باید در نظر داشت گرچه کتامین ممکن است برای درمان افسردگی شدید و افکار خودکشی مؤثر باشد، لیکن باید به تبعات مصرف آن در جامعه و احتمال سوءمصرف در مقیاس بسیار بالا نیز توجه لازم مبذول گردد و اقدامات مناسبی در راستای آن صورت پذیرد. به عبارت دیگر، این دارو باید فقط در دسترس افرادی که واقعاً به آن نیاز دارند قرار گیرد و نباید بهگونهای باشد که افراد بتوانند برای سوءمصرف از آن بهره بگیرند.