မိန္းမ မာယာမ်ိဳး (40)

(၁) ၀ိမၻတိ။ ဦးေခါင္းေျခလက္တို႕ကို ဆန္႕က်င္ျခင္း(မိမိခ်စ္သူ သိေစရန္ ေ၀းရာမွ ျဖစ္ေစ၊ နီးရာမွ ျဖစ္ေစ၊ သီးေခါင္း ၊ ေျခလက္ လုႈပ္ျပျခင္း)
(၂) ၀ိနပတိ။ ခါးကို ေရွ႕ေနာက္ကုန္းေကာ့ ျပျခင္း ( မိမိိခ်စ္သူ မိမိကိုယ္ေနဟန္ထားကို စြဲမက္ေစရန္ ညႊတ္ျပျခင္း)
(၃) ၀ိကပတိ။ ေဇာင္း၍လည္းေကာင္း ပက္လက္ အိပ္၍လည္းေကာင္း ျပျခင္း (မိမိခ်စ္သူ တပ္မက္လာေစရန္ ျပျခင္း)
(၄) ၀ိလကၡတိ၊ ရွက္စႏိုး မရဲတရဲ ျပျခင္း (မိမိခ်စ္သူအား မခ်ိဳမခ်ဥ္ မ်က္ႏွာေပးႏွႈ့္ ခြဲျပျခင္း)
(၅) နေဇန၊ လည္သည္းျခင္း ထိခိုက္ ပြတ္ျပျခင္း၊ နခိယေဋတိ (မိမိခ်စ္သူ ေရွ႕တြင္ မ်က္လံုးကို ေမွးဇင္းကာ စဥ္းစားသလို၊ လည္သည္းျခင္း ပြက္ျခင္း)
(၆) ပါေဒနပါဒံ။ ေျချဖင့္ ေျခဖ၀ါးတစ္ဖက္ကို နင္းျပျခင္း ၊ ဇကၠမတ (မိမိခ်စ္သူေရွ႕တြင္ မိမိလိုအင္မျပည့္ဟန္ မ်က္ႏွာသုန္မႈန္ကယ ေျခေဆာင္ံနင္းျခင္း)
(၇) ကေဌနပထ၀ိ ။ တုတ္ျဖင့္ ေျမၾကီးကို ေရးျခင္းၾကျခင္း၊ ၀ိေလေတ (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ အတြင္းေဆြးေႏြးဟန္ ေျမသင္ျဖဴးကို ေရးျခင္းျပျခင္း)
(၈) ဒါရကံနလႅဃတီ၊ သုငယ္ကို ေျမွာက္ပင့္ျခင္း၊ နလႅဃာလတီ (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ခေလးကို ခ်ီေျမွာက္ ျပျခင္း၊)
(၉) တိဋတိ၊ ကေလးႏွင္ံကစား၍ ခုန္းေျပးျခင္း တိ၃ာေလတ (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ကေလးႏွင့္ ခုန္ေပါက္ေျပးလႊားျပျခင္း)
(၁၀) ဇူမၺတိ၊ ခေလးကိုနမ္း၏ ၊ နမ္းေစ၏၊ ဇူမၺေပတ (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ကေလးကို နမ္းျပျခင္း)
(၁၁) ကုဥၨာတိ၊ စားေစျခင္း၊စာူေသာက္ခိုင္းျခင္း၊ ကုဥၨာေပတ (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ကေလးကို စားေစျခင္း၊ စားေသာက္ခုိင္းျခင္း)
(၁၂) ပဒါတိ၊ လက္ေဆာင္ပစၥည္း ေပးကမ္းခိုင္းျခင္း (ခ်စ္သူအား လက္ေဆာင္ပစၥည္း ေပးျခင္း)
(၁၃) ကတံ၊ ခ်စ္သူလုပ္သမွ် အတုျပဳလုပ္ျပျခင္း အႏုကယာတ (ခ်စ္သူ လုပ္သမွ်ကို လုိက္၍ လုပ္ျခင္း)
(၁၄) နႏၨံကာသတ၊ ခ်စ္သူ ဂုဏက္ုိ အျမင့္ဆံုး ေျပာျခင္း (ခ်စ္သူကို အျမဲျမွင့္တင္ ဂုဏ္ယူေျပာျခင္း)
(၁၅) နႏၨံာသတ၊ သူမ်ား ခ်ီးမြးလွ်င္ မိမိက ႏိွပ္ခ်ေျပာျခင္း (သူတပါး ေျပာေသာ စကား မ်ားႏွင့္ ဆန္႕က်င့္ဘက္ လုုပ္ေျပာျခင္း)
(၁၆) အ၀ိႏၨံဂတိ၊ ခ်စ္ၾကိဳက္ေၾကာင္း ဖြင့္ဟေျပာျခင္း (ခ်စ္သူအား ခ်စ္ခင္ ဇြဲလန္းေၾကာင္း ဥပမာစကား တို႕ျဖင့္ ေျပာျခင္း)
(၁၇) ဓိ၀ိဇၨံာသတ၊ ဥပမာစကားတုိ႕ျဖင့္ ဖြင့္ဟေျပာျခင္း (မိမိ ခ်စ္သူအား ႏွစ္သက္ေၾကာင္း ဖြင့္ဟေျပာျခင္း)
(၁၈) နဇၨံ၊ ကခုန္းျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ကတတ္ေၾကာင္း ျပဆိုျခင္း၊ ကျပျခင္း)
(၁၉) ဂိတ၊ သီးခ်င္း ညဥ္းျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ သီးခ်င္းသီဆိုျပျခင္း)
(၂၀) ၀ါဒိတ၊ တီးမႈတ္ ျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ တီးမႈတ္ျပျခင္း)
(၂၁) ေရာဒတ၊ မဲျပ၊ငိုျပ၊ မၾကည္မသာ လုပ္ျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ အလိုမက်ဟန္ အမ်ိဳးမ်ိဳး လုပ္ျပျခင္း)
(၂၂) ၀ိသာသတိ၊ တင့္တယ္ေအာင္ ခံစားဖို႕ ေျပာျပေလ့ရိွျခင္း
(၂၃) ၀ိပူတိ၊တန္ဆာ ကရိယာ တပ္ဆင္ျပင္ျခင္း
(၂၄) ဇဂၣတိ၊ အသံထုတ္၍ရယ္ျခင္း၊ ဟစ္ေခၚျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ၾကားေလာက္ေအာင္ ဟစ္ေအာင္ ေျပာဆိုျခင္း)
(၂၅) ေမကၡတိ၊ တည့္တည့္မၾကည့္ ငဲ့ေစာင္း၍ ၾကည့္ျခင္း (ခ်စ္သူအား တည့္တည့္ မၾကည့္ ေစာင္းငဲ၍ ၾကည့္ျခင္း)
(၂၆) ကဋီဇေလတိ၊ ခါးကိုေကာ့ကာ၊ လန္ကာ ရဲရဲျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ခါးကို ေကာ့ကာလွန္ကာ ျပျခင္း)
(၂၇) ရုညက႑က၊ လွ်ိဳ႕၀ွက္ေသာ အဂါီတို႕အား လုပ္ခါျပျခင္း၊ ဇာေလတိ(ခ်စ္သူ ျမင္ေလေအာင္ လွ်ိ႕၀ွက္ေသာ အဂါီတို႕အား လႈပ္ခါျပျခင္း)
(၂၈) ဥရံု၀ိဇရတိ၊ ေပါင္သားေပၚကို ျပျခင္း (ခ်စ္သူ ျမင္သာေအာင္ ေပါင္အား ေဖာ္ျပျခင္း)
(၂၉) ဥရံု၀ိဒဟတိ၊ ေပါင္သားအား ရွ႕ဟန္ ဖံုးျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ရွက္ဇႏိုး အမူအယာျဖင့္ ေပါင္သားကို ဖံုးဖိျပျခင္း)
(၃၀) ထန္ဒေလာတိ၊ ရင္သားကို ျမင္ေအာင္ျပျခင္း၊ (ခ်္စသူ ေရွ႕တြက္ ရင္သားကို ျမင္ေအာင္ျပျခင္း)
(၃၁) ကစႇ်ံဒေသာတိ၊ လက္ႏွစ္ဖက္ုိ ေျမွာက္ျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ လက္ကို ေျမွာက္ျပျခင္း)
(၃၂) နိဒေသာတိ၊ ခ်က္ေပၚေအာင္ ထမီ၀တ္ျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ခ်က္ေပၚေအာင္ ထမီ၀တ္ျပျခင္း)
(၃၃) ဂကၨိနိခဏတိ၊ မ်ကေစံကို ခဏခဏ မွိတ္ျပျခင္း (ခ်စ္သူ ျမင္ေအာင္ မ်က္ေစံ မွိတ္ျပျခင္း)
(၃၄) ကမူႏုကၡိတိ၊ မ်က္ခံုႏွစ္ဖက္ ျမွင့္ျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ မ်က္ခံုးျမွႈ့္ကာ မ်က္စခ်ီ ျပျခင္း)
(၃၅)ၿသဌဥပတိဇတိ၊ ႏႈတ္ခမ္းျခင္း ကိုက္ျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ႏႈတ္ခမ္းခ်င္း ကိုက္ျပျခင္း )
(၃၆) ဇိဌံနိလႅာေလတိ၊ လွ်ာဖ်ားထုတ္၍ ႏႈတ္ခမ္းႏွင့္ ကိုက္ျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ လွ်ားဖ်ားထုတ္၍ ႏငတ္ခမ္းႏွႈ္ ကိုက္ျပျခင္း)
(၃၇) ဒုႆံမုဥၨတိ၊ ခါး၀တ္ကို ခြ်တ္ဟန္ျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ခါး၀တ္တန္ဆာ ခြ်တ္ေယာင္ျပျခင္း)
(၃၈) ယံပဋိဗႏၨတိ၊ ခါး၀တ္ကို ေျဖ၍ျပျခင္း၊ (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ခါး၀တ္ကို ေျဖသေယာင္ျပျခင္း)
(၃၉) သိနသံမုဥၨ၊ ဆံထံုးကို ေျဖ၍ျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ဆံပင္ကို ေျဖ၍ျပျခင္း)
(၄၀) သိရသံဗႏၨတိ၊ ဆံပင္ကို ျပင္၍ထံုးျပျခင္း (ခ်စ္သူေရွ႕တြင္ ဆံထံုးကို ျပင္၍ ထံုးျပျခင္း
Author- @hanmin