Manisa ve çevresiyle ilgili tarih öncesiyle ilgili pek bilgi olmasa da, bölgede yaklaşık 26 bin sene önceye ait fosil elde edilmiştir. Manisa'nın köyü Yortan'daki mezarlar ise Tunç Devri'ne aittir. Bu sebeple bölgede çok eskiden beri yerleşim olduğu anlaşılmaktadır.
Bugünkü adıyla Bakırçay ve Gediz vadisinde kurulan Thyateira ve Tantalis bu bölgedeki ilk yerleşim birimleriydi.
Manisa'nın Teselya'dan göç eden Magnetler tarafından kurulduğu düşünülmektedir. Bölgede Milattan Önce 1450 ile 1200 seneleri arasında Hititler hakimiyet sürmüştür. Bu da Bereket Tanrıçası olarak bilinen Kybele'nin kabartmalarından anlaşılmaktadır. Manisa'nın doğusunda Manisa Dağı'nın kuzeyindeki yamaçta bulunan dokuz metrelik yükseklikteki kaya resminin de Kybele'ye ait olduğu düşünülmektedir. Bölgeye Milattan Önce 1200'lü senelerde Lidyalılar gelip Kızılırmak'a kadar tüm bölgede egemen olmuşlardı. Tarihte ilk parayı basan Lidyalılar'ın başkenti ise Sard idi. Lidyalıların bölgedeki hakimiyetini ise Milattan Önce 546 senesinde Persler sona erdirdi.
Manisa adı Cumhuriyetten önce Magnisa şeklinde kullanılmaktaydı. Magnisa ise Magnesia'dan türemişti. Bu ismin buraya göç eden Magnetlerden kaldığı veya civardaki mıknatıslı demir yataklarından türetildiği düşünülmektedir. Manisa isminin Lidya dilinden türediği de tahmin edilmektedir.
Manisa Arkeoloji Müzesinden bir görsel
