fotoğraf makinesinde ışığı yönetmemizi sağlayan üç temel araçtan birisidir. makinede iso ve diyafram ile birlikte mahşerin üç atlısını oluşturur. iki temel görevi vardır. birinci görevi görevi, teknik olarak makinemizin sensörünün ne kadar süre ışık alacağını ayarlamaktır. bunun bağlantısı olarak ikinci görevi fotoğraftaki hareketlilik-durağanlık duygusunu oluşturmaktır. fotoğraf makinesinin anları çekip fotoğrafladığını kabul edersek, bu an’ların ne kadarlık bir süre olduğunu belirleyen temel öğedir enstantane. birinci görevi örneklemek adına diğer araçları(iso, diyafram) ihmal ettiğimiz çekim ortamları düşünürsek, gündüz güneşli bir ortamda ışık görece fazla olduğundan 1/500 sn.lik (saniyenin 500’de 1’i) bir enstantane değeri kullanmamız gerekebilirken, gece karanlık ışığın az olduğu bir ortamda makinemizin sensörünün 15 sn. boyunca ışığa maruz bırakmamız gerekebilir. o ortam değerinde 1/500 sn.’den daha yavaş değerler kullanırsak (1/125 sn., 1/60 sn.) fotoğrafımız fazla aydınlık çıkabilir çünkü sensörümüz gereğinden fazla ışığa maruz kaldı. 1/1000, 1/2000 gibi daha hızlı değerler kullanırsak da fotoğrafımız gereğinden az ışığa maruz kaldığından karanlık çıkabilir (burada matematik devreye giriyor, saniyenin 1000'de biri, 500'de birinden daha hızlıdır), gece çekiminde ise ışık çok az olduğundan makineyi 15 sn. boyunca çekime bırakmıştık :) ikinci görevi olan hareketlilik-durağanlık durumunu örneklersek, hareket halindeki bir aracın içerisinden diğer araçların tekerleklerinin fotoğrafını çekmek istediğimizi farz edelim. 1/60 sn’lik bir enstantane ile çektiğimizde tekerleğin jantlarının bulanık bir şekilde çekebiliriz. haliyle bu fotoğraftaki bulanık jantlar bize hareket duygusunu çağrıştıracaktır. 1/250 sn’lik bir hızla çekim yaptığımızda ise net olarak araç jantlarını fotoğraflayabiliriz. böyle bir fotoğraf ise, beynimizin net olarak gördüğü jantları duran araçların jantları ile çağrıştırmasından dolayı durağanlık duygusu verecektir, halbuki aramız gayet hızlıca gidiyordu :( ışık koşulları ve insan beyninin çağrışımları duruma, ortama ve koşullara göre değişebilir. haliyle de burada verdiğim değerler mutlak değerler olmayacağı gibi net, duran araba jantının aslında kendisinde hız yapmayı çağrıştırdığını söyleyen insanlarda çıkabilir. çözüm olarak kafasına odun ile vurarak düzelmesini bekleyebilirsiniz. hatta bir arkadaşınızdan yardım alıp odunun o kişinin kafasına inerken bulanık bir görüntü aldığı bir fotoğraf çekebilirsiniz, bu daha hoş olacaktır. peki benim kaynım ışığın çok olduğu bir ortamda 1 sn.’lik görüntü çekerek fotoğrafta hareketi anlatıyor ama fotoğraf göze projeksiyon cihazı tutulmuş gibi parlaklıktan bizleri kör ediyor gibi bir sorunun cevabını arıyorsanız, cevap ışığı ayarlamaya yarayan diğer mahşerin atlılarını kullanarak ışık miktarını azaltmakta yatıyor. yine ve yeniden bu durumu da örnekleyecek olursak, bir evde ahmet mehmet ve ayşe isimli kardeşlerin yaşadığını ve devletten o ailenin aylık toplam 3000 tl yardım aldığını(oha! bu nasıl devlet, nasıl bir aile) düşünelim. ahmet bir ay gelen paranın 2000 tl'sine el koyarsa -ki koymalıda zaten, hareketi anlatacak arkadaşımız -mehmet ve ayşe kalan 1000 tl'yi paylaşmak zorunda kalır. artık ayşe mi mehmeti döver, mehmet mi ayşe'yi devlete şikayet edip daha fazla pay almaya çalışır bilemiyoruz. makinemizde de bu şekilde ışık miktarını iso, diyafram ve enstantane kardeşler arasında pay etmeye çalışıyoruz
Read next