2010 yılında valve tarafından duyurulan ve 2011 yılında çıkan a-rts(action real time strategy) türündeki oyun.
oyuncuları tarafından pek sevilmese de ya da karşı çıkılsa da moba (multiplayer online battle arena) türünde de gösterilen dünyanın en karmaşık oyunlarından birisi.
ilk olarak 2002 yılında starcraft: broodwar'da aeon of strife isimli haritayla ortaya çıkmış olan ancak asıl kimliğini warcraft 3: the frozen throne oyununda komünite çıkışlı bir harita olarak bulan dota (defense of the ancients), ilk olarak eul isimli mod geliştirici sayesinde ünlendi. 2004-2005 yıllarında daha sonradan league of legends'ı yapmak için dota'yla bağlarını kopartacak olan guinsoo tarafından daha da popüler hale getirilen wc3 multiplayer haritası, 2005'ten sonra icefrog isimli efsane tarafından geliştirilmeye başladı.
her yeni güncellemesini bir yama olarak oyuncularına duyuran dota, icefrog isimli ,kimliği bugün bile gizli olan, geliştirici tarafından milyonlarca oyuncuya ulaştı.
5 yıl boyunca warcraft 3: the frozen throne oyununda dota allstars haritasını/modunu geliştiren icefrog, 2010 yılında blizzard'dan oyunu wc3'ten ayırarak ayrı bir oyun olarak yapmak için teklif aldı ancak ücretli bir oyun yapmak istemediği ve microtransaction'larla oyunun oynanırlığını p2w (pay to win/ödediğin kadar oyna) olarak değiştirmek istemediği için bu teklifi reddetti. sonrasında ise gabe newell'in sahibi olduğu valve şirketi icefrog'a ücretsiz dota oyunu yapma teklifini sundu ve icefrog, yanına dota'yı geniş kitlelerle ilk tanıştıran geliştirici olan eul'ü alarak seattle'a, valve'in merkezine taşındı.
dota 2 adını alacak olan arts oyunu, 2010 yılında geliştirilmeye başlandı ve ilk olarak 2011 yılında davetiyeler üzerinden kapalı beta olarak da olsa oyunculara açıldı. oyunun tanınırlığı içinse yapılması gereken ilk şey, oyunun espor olarak da duyurulmasıydı. bunun için o güne kadar duyulmamış bir turnuva ödülü açıklandı: the international olarak adlandırılan turnuvanın ödülü tam tamına 1 milyon dolardı!
o zamana kadar en büyük turnuvanın ödülü bile birkaç bin dolarken dota 2, şampiyona 1 milyon dolarlık ödül verecekti. kimse bunun gerçek olduğuna inanmıyordu ve dolandırıcılık olarak görülüyordu.
ama valve ve icefrog ciddiydi. toplamda 1.6 milyon dolarlık bir ödül havuzu vardı. birinci olacak takım 1 milyon dolar alacaktı.
2011 yılı ağustos ayının 21. gününde, köln'de gamescom etkinliği sırasında dota severler yere çökmüş final maçını izliyordu. navi - ehome arasındaki final maçı, internetten de canlı yayınlanıyordu. 5 maç üzerinden oynanan final serisini navi 3-1 kazanarak dota 2'nin ilk şampiyonu olduğunda herkes ancak ikna olmuştu. bu oyun ve ödül havuzu gerçekti.
heroes of newerth, league of legends gibi dota klonlarını oynayanlar da bir anda dota 2'ye dönmeye başlamıştı.
sonraki yıllarda ise dota 2 gelişmeye devam ediyordu. dota forumlarında icefrog yalvaranlara dota 2 key'leri veriyor ve oyuncu kitlesi büyümeye devam ediyordu.
derken espor'un büyümesi için the international ödül havuzunu büyük tutmaya devam ediyordu. the international 2012 yani ti2, bu sefer amerika'ya taşınıyor ve seattle'da valve'in ofisinin birkaç blok ötesindeki benaroya hall'da yapılmaya başlanıyordu.
ikinci 1 milyon dolarlık ödülün sahibi ise çin'den invictus gaming oluyordu. bir önceki yılın şampiyonu navi ise ikinci oluyordu. bu büyük ödüllü turnuvalar sayesinde ise büyük bilgisayar markaları espor'u tanımaya başlıyordu. takımlara ciddi sponsor oluyor ve oyuncuların aylık gelir karşılığında markaları altında oyun oynamalarını sağlıyorlardı.
bu esnada ise icefrog wc3'teki hero'ları dota 2'ye eklemeye devam ediyordu. oyun gelişiyor, güzelleşiyor ve aynı zamanda zorlaşıyordu. her yeni güncelleme/yama yeni özellikler ve değişen dengeleri getiriyordu. dota'nın 6. versiyonuna damgasını vuran icefrog, oyunu güzelleştirirken zorlaştırmayı da ihmal etmiyordu.
warcraft 3: the frozen throne zamanından beri rusya, çin ve kuzey avrupa'da popüler olmaya başlayan dota, 2013'te isveçli bir şampiyona sahip olacaktı. o zamana kadar görülmemiş bir strateji izleyen alliance (tamam dönemin fnatic'i ilk uygulayandı rat dota'yı), isveçlilerden kurulmuş bir takım olarak ti3'ü navi'yi efsane bir performansla yenerek 1 milyon dolarlık ödülün sahibi olacaktı.
2014 yılına gelindiğinde ise valve ve dota 2, esporu oyunu oynayan toplulukla buluşturacaktı. 10 dolarlık compendium alan tüm dota 2 oyuncuları, aynı zamanda ti 4/the international 2014'ün ödül havuzuna yardım ediyordu. bu sayede ödül havuzu 1.6 milyon dolardan bir anda 11 milyon dolara fırlamıştı.
dota 2'nin kara yılı olarak da adlandırılabilecek versiyonu sebebiyle en sıkıcı the international turnuvasına bu sefer seattle'ın key arena'sı ev sahipliği yaptı. çinlilerin sıkıcı ama sağlam oyunu newbee'ye şampiyonluğu ve toplamda 5 milyon dolarlık şampiyonluk ödülünü getiriyordu.
oyuncular meta'dan sıkılıyordu ama oyunu oynamayı bırakamıyorlardı. icefrog ise sorunu görmüştü ve turnuva sonrası anında müdahaleyi yapmıştı.
dota 2 sayesinde birçok oyun sunum stüdyosu da kurulmaya başlamıştı bu esnada. oyunun efsanevi sunucularından ld'nin kurduğu beyond the summit ya da tobiwan'ı da bünyesinde barındıran joindota gibi stüdyolar, kendi özgün içeriklerini üreterek milyonların takip ettiği ve oynadığı bu oyun üzerine gelir modellerini planlayarak kuruluyordu. bir diğer yanda da efsanevi quake oyuncusu 2gd'nin isveç'te kurduğu good studio vardı.
diğer moba ya da arts oyunları gibi kendi prodüksiyonlarını yapmayarak komünitenin kendi değerlerini oluşturmasına izin veren dota 2, birçok startup'ın da kurulmasını sağlamıştı.dota 2 profesyonel müsabakalarını takip edenler neyin kaliteli, neyin kötü olduğuna karar veriyor ve tamamen topluluğun inisiyatifi dahilinde insanları daha iyiye ulaşmaları için yönlendiriyordu. dota 2 ile ilgili söylenebilecek en iyi şeylerden birisi de kesinlikle buydu.
2015 yılı geldiğinde ise dota 2 komünitesi en efsanevi turnuvalara tanıklık edecek ve altın çağını yaşamaya başlayacaktı. the international 2015'i seattle amerika'da kazanan takım ise ilk defa bir amerikan takımı olacaktı: evil geniuses (eg). 16 yaşında bir pakistanlı oyuncuya sahip eg, 6.6 milyon dolarlık ödül kazanacaktı. turnuvaya dahil olan takımlara dağıtılan toplam ödül havuzu ise 18.5 milyon dolardı. kimse bu paraya inanamıyordu. ama gerçekti.
komünitenin ne demek olduğunu ve komüniteyi mutlu etmenin başarılı gelir modelinin sırrı olduğunu anlayan valve ve icefrog, varını yoğunu ortaya koyarak oyuncularını mutlu etmeye çalışıyordu. bu yoğun çalışmanın ödülü ise her yıl katlanan the international ödül havuzu olara geri dönüyordu. ücretsiz bir oyunun her yıl onlarca milyon doları espor takımlarına dağıtılması 2018'de bile idrakı zor bir durum.
the international 2016'da yine çin fırtınası vardı. o zamana kadar görülmemiş bir şekilde oyunda kullanılabilecek tüm hero'ların profesyonel müsabakalarda seçildiği turnuvaya en geniş hero havuzuna sahip olup en aykırı yaklaşımı yapmayı başarmış olan wings gaming isimli çin takımı damgasını vurdu ve sonucunda da 9 milyon dolarlık şampiyonluk ödülünü kazanmayı başardı. turnuvanın toplam ödül havuzu ise 20.7 milyon dolardı.
çinlilerin bu saadeti çok uzun sürmedi ama dota 2'nin profesyonel turnuvaları çoktan televizyon kanallarında yayınlanmaya başlamıştı. superbowl gibi spor müsabakalarını geride bırakarak yüzlerce milyon kişinin izlediği bir hale dönüşen oyun, 2017 yılında belki de tarihinin gördüğü en iyi oyuncusu olan ürdün'lü miracle-'a ve takımı team liquid'e 10.8 milyon dolarlık ödülü kazandırdı. toplam turnuva ödülü ise 24.7 milyon dolardı.
the international 2017 sonrasında oyuncu havuzu küçülmeye başlamış gibi görünse de hala hardcore bir hayran kitlesine sahip olan dota 2, dünya genelinde espor'un gelişmesi için yaptığı katkılarla milyonlarca gence ilham kaynağı oldu. tabii, oyun geliştiricilerine de.
en büyük rakibi olarak görülen league of legends'ın oyuncu sayısına yaklaşamasa da hala bilgisayar oyunları tarihinin en önemli ve en güçlü figürlerinden biri olmayı başaran dota 2, 2017 yılında yepyeni bir versiyon olan 7.00 versiyonuna geçtiğinde herkes oyunun öleceğini düşünüyordu. ama topluluğu dinlemeyi ve anlamayı en önemli oyun geliştirme metodlarından biri olarak gören icefrog'un elindeki dota 2, the international 2018'de yine komüniteden aldığı destekle gelmiş geçmiş en büyük ödül havuzuna sahip olma rekorunu kırma amacını güdüyor. hali hazırdaki ödül de yine dota 2'ye ait. bu yılki ödül hedefi ise 25-30 milyon dolar olarak belirlenmiş durumda.
bakalım gelecek haftalar ya da aylar neler gösterecek.
