Life

အသက္ေလးရယ္တဲ့ရွည္ေစလို

အသက္ေလးရယ္တဲ့ ရွည္ေစလို
ျမနႏၵာ ေရညိဳသမ္းတယ္
မန္းေတာင္ရိပ္ခို.... တဲ့။ ငယ္ငယ္ကၾကားခဲ့ဖူးတယ္။

မန္းေလးေတာင္တခိုဟာ ေရွးအခါက ေတာႀကီးတစ္ခုလို စိမ္းစိုခဲ့ဟန္တူပါရဲ႕။ဟိုေခတ္ကေတာ့ ေတာင္ေပၚဆုေတာင္းျပည့္ကိုယ္ေတာ္ႀကီးကို ဖူးေျမႇာ္ဖို႔ဆိုရင္လည္း ခုေခတ္လို စက္ေလွခါးေတြ၊ ဓါတ္ေလွကားေတြမရွိေသးေလေတာ့ ရေသ့ႀကီးေကာင္းမႈ တန္ေဆာင္းရွည္ႀကီးအတိုင္း ေျခလွ်င္တက္ၾကရတယ္။ ေမာလိုက္နားလိုက္နဲ႔ ေႁမြႀကီးႏွစ္ေကာင္အထိ။ ငယ္ငယ္တုန္းက မန္းေလးေရာက္ရင္ ဒီလိုပဲတက္ခဲ့ဖူးတယ္။ သစ္ရိပ္ဝါးရိပ္ေၾကာင့္ ပင္ပန္းလွတယ္မထင္ရ။

ဟိုေခတ္ အစားအေသာက္ေတြကလည္း ခုေခတ္လို ရယ္ဒီမိတ္(ready made)ေတြ မဟုတ္ေသး။ ဘုရားဖူးၿပီးအျပန္ လမ္းေဘးက အထမ္းသည္ရဲ႕ မုန္႔ဟင္းခါးေသာက္တဲ့အခါေသာက္၊ မုန္႔တီစားတဲ့အခါစား။ လမ္းေဘးအစာေပမဲ့ သန္႔သန္႔ရွင္းရွင္း။ ဓါတုပစၥည္း အသံုးျပဳမႈ နည္းေသးတဲ့ေခတ္မို႔ ေအာ္ဂဲနစ္(organic )ေတြပဲ ဝယ္ခ်က္ထားေတာ့ စားေကာင္းလွတယ္။ အခ်ိဳမႈန္႔ေတာင္ တြင္တြင္က်ယ္က်ယ္ မသံုးတတ္ၾကေသးဘူး။ အညာမုန္႔ဟင္းခါးဟာ သဘာဝပဲရဲ႕အခ်ိဳဓါတ္နဲ႔ အရသာအျပည့္။ အိမ္မွာဆိုလည္း သဘာဝအသီးအရြက္၊ အသားငါးေတြပဲ ခ်က္ျပဳတ္စားၾကတာမ်ားတာမို႔ လူေတြလည္း အသက္ရွည္ၾကေပါ့။

အဲဒီေခတ္ကလူေတြကို သိမွီလိုက္ဖူးေတာ့ လူႀကီးစကား သက္ငယ္ၾကားျဖစ္ခဲ့ရတာေလးေတြလည္း မွတ္မိေသးတယ္။ " ေျမးတို႔ေခတ္က ဆုတ္ေခတ္ကြ၊ ငယ္ငယ္နဲ႔ေသၾကတာ၊ ေရာဂါေပါင္းစံုပဲ။ တို႔ေခတ္ကဆို ကူးစက္ေရာဂါပဲ ၾကားဖူးတာ။ ကိုယ့္အခ်င္းခ်င္းသတ္လို႔မေသရင္ သက္တန္းေစ့ ေနၾကရတယ္။ " လို႔ အေမႀကီးက ေျပာျပဖူးတယ္။ အေမႀကီးတို႔အရြယ္ေတြ အမ်ားအျပားဟာ ရွစ္ဆယ္ေက်ာ္ ကိုးဆယ္အရြယ္အထိ ေနၾကရသူမ်ားတာလည္းမွတ္မိရဲ႕။

အခုေခတ္ေတာ့ ေဆးပညာတိုးတက္ၿပီမို႔ ကူးစက္ေရာဂါေဘးက ေဝးခဲ့ၿပီ။ ဒါေပမဲ့ ကူးစက္ေရာဂါထက္ဆိုးတဲ့ နာတာရွည္ေရာဂါ(chronic diseases) ေတြနဲ႔ ပတ္လည္႐ိုက္ၿပီး ေသမင္းဆီကို အခ်ိန္မတိုင္ခင္ သြားၾကရသူေတြမနည္းလွ။ သက္ရွိအုပ္စုဝင္သတၱဝါေတြဟာ သဘာဝအတိုင္း အေလးခ်ိန္ထိန္းၫွိထားႏိုင္ေပမဲ့ အခုေခတ္ လူသားအုပ္စုကေတာ့ ေလးဆယ္ေက်ာ္လို႔ ငါးဆယ္ေရာက္ၿပီဆိုရင္ေတာ့ ဝိတ္ေတြတက္၊ လူတဝက္ေလာက္ကနာတာရွည္ေဝဒနာေတြ တန္းစီေနၾကၿပီ။ ေသြးတိုး၊ ဆီးခ်ိဳ၊ ႏွလံုး၊ ေက်ာက္ကပ္ နည္းနည္းစီႏွိတ္စက္လို႔ ေဆးေတြေသာက္ေနၾကရၿပီ။

အထူးသျဖင့္ ေမာင္လူေပတို႔အရြယ္သူငယ္ခ်င္းေတြေပါ့။ ေမာင္လူေပကိုယ္တိုင္လည္း အိုဗာဝိတ္(over weight)။ ဘယ္လိုပင္ ဒိုင္ယက္(diet) ေပမဲ့ ခဏပဲ။ မၾကာမွီ အရင္အတိုင္း ျပန္ျဖစ္။ ေလရႉေတာင္ ဝ,တဲ့အမ်ိဳးမို႔ ျမင္ေနလွ်က္နဲ႔၊ စားခ်င္လွ်က္နဲ႔၊ စားလည္းစားႏိုင္လွ်က္နဲ႔ မစားရတဲ့ ၿပိတၱာဘဝကို အရွင္လတ္လတ္ေရာက္လို႔ေရာက္။မနက္ဆို ေသြးတိုးက်ေဆးေသာက္ဖို႔ေမ့ရင္ ေခါင္းက မူးေဝေဝ။ ငယ္ငယ္က ေသာက္လို႔မူးတာ။ ခုေတာ့ အရက္မေသာက္လည္းမူး။ဒီၾကားထဲ ကိုလက္စထေရာ( cholesterol) ကလည္း နည္းနည္းမ်ားလို႔ အစားအေသာက္ ဂ႐ုစိုက္ရမယ္တဲ့။ ဂ႐ုစိုက္ရမဲ့ အရာေတြကလည္း ကိုယ့္အႀကိဳက္ေတြခ်ည္းပဲ။

ဆရာဝန္ေတြေျပာတဲ့ ျႏဴထေရးရွင္း(Nutrition)ေတြျပည့္ေအာင္လည္းစားပါရဲ႕။ ဗီတာမင္(vitamin)ေတြစံုေအာင္လည္း ျဖည့္စြက္(supplement)ဆိုၿပီး စားပါရဲ႕။ တစ္ရက္ကို အနည္းဆံုး မိနစ္သံုးဆယ္ေလးက်င့္ခန္းလုပ္ရမယ္ဆိုလို႔ ေျခလွမ္းတစ္ေသာင္းျပည့္ေအာင္ လမ္းေတြလည္းေလွ်ာက္ပါရဲ႕။ ဒီလိုနဲ႔ပဲ ေဆးေသာက္ရင္း၊ လမ္းေလွ်ာက္ရင္း ထိန္းလို႔လာခဲ့တာ ဆယ္ႏွစ္ေလာက္ေတာင္ရွိပါေပါ့လား။ ဒါေတာင္ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈအာမခံ( medical insurance) ရွိေပလို႔။

ဒီလိုေဆးေတြနဲ႔ထိမ္းေတာ့လည္း အဆိုးထဲကမထြက္ႏိုင္ေသး။ ေဆးေၾကာင့္ျဖစ္မဲ့ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳး ေက်ာက္ကပ္ပ်က္ေစႏိုင္မဲ့အေရးကမေသးလွ။ ႏွစ္စဥ္ ဆီးစစ္၊ ေသြးစစ္တိုင္း ရင္တမမ။ ဟိုုဟာေလးက နည္းနည္းမ်ားတယ္တို႔၊ ဒီဟာေလးက နည္းနည္းမ်ားတယ္တို႔ ဆရာဝန္ဆီကၾကားရတာၾကာလာေတာ့ နားယဥ္လာတဲ့အထိ။

ျမန္မာျပည္ႀကီးခဏျပန္ခ်ိန္မွာ သူငယ္ခ်င္းေတြအမ်ားႀကီးနဲ႔ ေတြ႕ခဲ့ရတယ္။ တခ်ိဳ႕လည္း မရွိၾကေတာ့။ သူတို႔ေတြထဲမွာ အမ်ားစုက အဆင္ေျပၾကသူေတြမို႔ ခ်မ္းသာစြာေနထိုင္ေနၾကရသူေတြ။ ဝလို႔ၿဖိဳးလို႔၊ စိုစိုေျပေျပႀကီးေတြ။ တခ်ိဳ႕ဆို ကိုယ့္ထက္ ဝ,ေနၾကေသး။ အန္ကယ္၊အန္တီ ခန္႔ခန္႔ႀကီးေတြ။ ပညာတတ္သူေတြမို႔ က်န္းမာေရးဗဟုသုတအျပည့္ရွိသူေတြခ်ည္း။ ေခါင္းေလးကိုက္ရင္ေတာင္ ဘန္ေကာက္မွာသြားျပၾကတဲ့ အတန္းအစားမ်ိဳး မဟုတ္ေသးသည့္တိုင္ လူခ်မ္းသာစာရင္းဝင္ေတြပါ။

သူတို႔မွာ ေငြေၾကးျပည့္စံုၾကေပမဲ့ အားလံုးျပည့္စံုၾကသည္ေတာ့မဟုတ္။ အစားအေသာက္ကိစၥေတြ ၿငီးၾကတယ္။ အသားအေသာက္ေတြ မသန္႔ရွင္းတဲ့ကိစၥက ထိပ္ဆံုး။ ဆီမသန္႔၊ အသီးအရြက္ေတြမသန္႔။ ပိုးသတ္ေဆးေတြအလြန္အႂကြံသံုး၊ ဓါတ္ေျမၾသဇာေတြ အရမ္းထည့္၊ အပင္သန္ေဆးဆိုတဲ့ ဓါတုကြန္ေပါင္းေတြ၊ အမွည့္ျမန္ေဆး၊ အေရာင္ဆိုးေဆး၊ ၾကာရွည္ခံေဆး၊ ဓါတုေဗဒပစၥည္းေတြ ႀကီးစိုးထားတဲ့ေခတ္ ေရာက္ေနၿပီတဲ့။ မစားသင့္တဲ့ ဓါတုပစၥည္းေတြစားတာၾကာေတာ့ ကင္ဆာအျဖစ္ဆံုးႏိုင္ငံစာရင္းမွာ ထိပ္ကမဆင္းေတာ့ဘူးတဲ့။ ဒီလိုနဲ႔ သူတို႔ေတြလည္း ေအာ္ဂဲနစ္ဖက္ လွည့္ၾကတယ္။ ဝိသမေလာဘစီးပြားေရးသမားေတြကို ထိထိေရာက္ေရာက္အေရးယူႏိုင္မႈမရွိသ၍ ေျပလည္ဖို႔မလြယ္လွ။ ျပည္သူေတြကို အစားအေသာက္အတြက္ ပညာေပးအစီအစဥ္ေတြလုပ္ေပးရင္ အသိပညာတိုးတက္ေအာင္မနည္းစည္းရံုးေနရတဲ့အေျခ။

ေမာင္လူေပတို႔ဆီမွာလည္း ဗဟုသုတရွိသူေတြက ေအာ္ဂဲနစ္ေနတာၾကာပါၿပီ။ ေအာ္ဂဲနစ္အသီးအရြက္၊ အသားငါးေတြအျပင္၊ ေအာ္ဂဲနစ္ေခါင္းအံုးတို႔ ေအာ္ဂဲနစ္ေမြ႕ရာတို႔လို အသံုးအေဆာင္ေတြပါ ေအာ္ဂဲနစ္ေနၾကေလတယ္။ သို႔ပါေသာ္လည္း ေအာ္ဂဲနစ္က ေအာ္ဂဲမနစ္တာနဲ႔ယွဥ္ရင္ ႏွစ္ဆ၊သံုးဆေစ်းပိုတာေၾကာင့္ ဝင္ေငြနည္းသူေတြအတြက္ အဆင္မေျပေသး။

ဒါ့အျပင္ non GMO ပစၥည္းေတြလည္း အေရာင္းသြက္တယ္။ GMO( Genetically Modified Organism) အစားအေသာက္ေတြထဲမွာ ပဲပုတ္ပဲ(Soybeans)၊ ေျပာင္းဖူး(corn)၊ ကႏိုလာ(canola)၊ ေနၾကာ(sunflower) ေတြက ထိပ္ဆံုး။ ဒီဟာေတြနဲ႔ဆီထုတ္ၾကတာ။ GMO ေတြ ေဘးကင္းပါတယ္ဆိုေပမဲ့ ေၾကာက္တဲ့သူက ေၾကာက္ၾကဆဲ။ သဘာဝထက္ ေစ်းးခ်ိဳသလို အထြက္မ်ားေတာ့ ေတာင္သူေတြကလည္း ဒါေတြကို လက္မလြတ္ႏိုင္ၾကေသး။

ေမာင္လူေပက ဆီေၾကာ္ေတြႀကိဳက္တယ္။ ဆရာဝန္က ဆီေၾကာ္ေရွာင္ပါတဲ့။ ဆီေၾကာ္ေတြေရွာင္ဖို႔ ေလေၾကာ္စက္( air fryer) ဝယ္ျဖစ္တယ္။ ကိုယ္ေၾကာ္ခ်င္တဲ့ပစၥည္းကို ဆီသုတ္၊ အရသာထည့္ၿပီး အိုးထဲထည့္၊ ေလပူနဲ႔ ေမႊ႕၊ က်က္တဲ့အခါစားေပါ့။ ဆီထဲထည့္ေက်ာ္သလိုု အရသာမေကာင္းလွ။ ဆီနဲ႔သုတ္ၿပီး အိုဗင္(oven) ထဲထည့္ဖုတ္သလိုအရသာ။ အေၾကာ္စားတာေလွ်ာ့လို႔ အဖုတ္စားတဲ့ေခတ္ေပါ့။ အာလူးေၾကာ္(fried potato)ထက္ အာလူးဖုတ္( (baked potato)ေရာင္းေကာင္းတဲ့ေခတ္။ ကမ႓ာဦးလူသားေတြ မီးကိုစတင္ေတြ႕ရွိတဲ့ေခတ္ကို နာရီေတြေနာက္ျပန္လွည့္ၿပီး ေရာက္ေနသလို အဖုတ္စားတဲ့ေခတ္ကို ေရာက္ေနၿပီ။

ျမန္မာျပည္မွာ ေရွးအဆင္အဆက္က သဘာဝအတိုင္းစိုက္ပ်ိဳးလို႔ထြက္ရွိတဲ့အရာေတြဟာ ေအာ္ဂဲနစ္ေတြခ်ည္းပါပဲ။ ဒါေတြကိုျပန္လည္ေဖၚထုတ္ေပးဖို႔ပဲလိုပါတယ္။ စိုက္ပ်ိဳးေရးႏိုင္ငံျဖစ္တဲ့အတြက္ အမ်ားစုေသာေတာင္သူေတြအတြက္ ေအာ္ဂဲနစ္စိုက္ခင္း( organic farm) ေတြ ေဖၚထုတ္ေပးႏိုင္ဖို႔သာလိုပါမယ္။ ေက်းလက္ေတာရြာမက်န္၊ ၿမိဳ႕ေတြအထိ ဒီလိုေဖၚေဆာင္ႏိုင္ရင္ လူေတြရဲ႕က်န္းမာေရးသာမက အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္းေတြ၊ ဝင္ေငြေတြပါ တိုးလာမွာအမွန္။

တခ်ိဳ႕ေသာ ေမာင္လူေပရဲ႕ သူငယ္ခ်င္းမ်ားကေတာ့ အိမ္ေနာက္ေဖးမွာေစ်းဆိုင္တည္ေနၾကေလရဲ႕။ ေအာ္ဂဲနစ္ေစ်းဆိုင္ေလးေတြ။ စားပင္ေလးေတြ အစီအရီ။

အညာကို ေမာင္ႀကီးမျပန္ႏိုင္ေသးသူ ခ်င္းတြင္းဇာတိကိုရင္ခ်က္ရဲ႕မေဟသီကေတာ့ သူတို႔အိမ္ႀကီးကို လူငွားတင္ထားဆဲမို႔ အဲဒီကို မေျပာင္းခင္ အခုအိမ္ေရွ႕မွာ ပ်ိဳးပင္ေစ်းဆိုင္တည္ထားတယ္။ အပင္ေလးေတြစံုလို႔။ သူမက စိုက္ပ်ိဳးေရး ဝါသနာႀကီးသူ။ ကိုရင္ခ်က္အလုပ္ကျပန္ေရာက္ရင္ မေဟသီစိုက္ထားတာေလးေတြ ေရေလာင္းေပါင္းသင္ေပး။ သူတို႔ကေလးေက်ာင္းပိတ္လို႔ အိမ္ေျပာင္းၿပီးရင္ အိမ္ေနာက္က ေျမကြက္က်ယ္ႀကီးမွာ စားပင္သီးပင္အျပည့္စိုက္မွာ။ ကိုရင္ခ်က္ လွ်ာထြက္ၿပီသာမွတ္။ ဒါကလည္း ကိုရင္ခ်က္ေလ့က်င့္ခန္းမွန္မွန္လုပ္ျဖစ္ေအာင္၊ ေန႔တိုင္းေအာ္ဂဲနစ္ေတြစားျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေပးမဲ့ မဒန္ခ်က္ရဲ႕ ေစတနာ။

စာေရးဆရာ၊ ထုတ္ေဝသူ၊ အယ္ဒီတာႀကီး ကိုရင္ရစ္တို႔အိမ္မွာလည္း ေနာက္ေဖးေစ်းဆိုင္ႀကီးနဲ႔ပဲ။ မဒန္ရစ္က ဆိုင္တဖက္နဲ႔မို႔မအားေတာ့ လွည့္မၾကည့္ႏိုင္ရွာဘူး။ အလိုက္သိတဲ့ ကိုရင္ရစ္က အလုပ္ကျပန္ေရာက္တာနဲ႔ ဆိုင္မွာေျပးကူလိုက္၊ ျခံထဲကအပင္ေတြ ေရေလာင္းေပါင္းသင္လိုက္နဲ႔မအားရရွာ။ ျခံက်ယ္ေတာ့ ဝါးရံုႀကီးပါစိုက္ထားၾကေသး။ ျမႇစ္စို႔ေတြ ခူးစားလို႔ကေတာ့ တမိုးလံုး စားေပေတာ့ပဲ။သူ အားတဲ့အခိ်န္ေလး ဝါးရံုေတာမွာ ေအးေအးေဆးေဆး အနားယူစာဖတ္၊ အိမ္ေနာက္ေတာင္ကုန္းက ဆင္းလာတဲ့ သမင္မိသားစုတို႔၊ ေၾကာင္မိသားစုတို႔က သူတို႔ ေအာ္ဂဲနစ္စိုက္ခင္းကို လာလာဖ်က္ေတာ့ ေစာင့္ၾကည့္ေပးေပါ့။ ဒါလည္း မဒန္ရစ္ရဲ႕ ေစတနာပဲ။ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ရင္း လတ္ဆတ္တဲ့ျခံထြက္ေလးေတြစားရေတာ့ သူတို႔ေတြႏုပ်ိဳလို႔။

မဒန္ေပလား။ ဘယ္ေနလိမ့္မလဲ။ သူကလည္း မေခဘူး။ ယူက်ဴ႕(YouTube) ထဲက စိုက္ပ်ိဳးေရးဗီဒီယိုေတြၾကည့္ၿပီး အကုန္စိုက္တာပဲ။ ပိ်ဳးပင္ေတြကေတာ့ သူ႔လို သစ္ပင္စိုက္ဝါသနာသရဲေတြဆီက ရတာေပါ့။ ေျမႀကီးတို႔၊ ပန္းအိုးတို႔က အိပ္စိုက္။ ေမာင္လူေပကေတာ့ နားရက္ဆို နားခ်င္တာ။ ဒါေပမဲ့ အိမ္ေရွ႕မွာေပါင္းပင္ရွင္းလိုက္၊ အိမ္ေနာက္မွာေပါင္းပင္ထြင္လိုက္နဲ႔ မအားရ။ အဲဒီလို တလႈပ္လႈပ္နဲ႔ လုပ္ေနရလို႔ထင္ရဲ႕။ ဝိတ္မက်ေပမဲ့ ေနလို႔ပိုေကာင္းလာသလိုပဲ။ က်ားက်ားေတြကို ေအာ္ဂဲနစ္စိုက္ခင္းထဲမွာ ခိုင္းထားတာလည္း မဒန္ေတြရဲ႕ ေစတနာေတြ။

သူငယ္ခ်င္းမိတ္ေဆြတို႔ေရ။ အသက္ေလးရည္တဲ့ ရွည္ေစလိုပါသလား။ မဒန္ေတြက ေနာက္ေဖးမွာ စားပင္ေတြစိုက္၊ ခ်စ္ခ်စ္ေတြစိုက္တဲ့အပင္ေတြကို ကိုရင္တို႔က ေရေလာင္းေပါင္းသင္ေျမဆြနဲ႔ ျခံထဲမွာအလုပ္မ်ားတာလည္း မန္းေတာင္ရိပ္ခိုသလို က်န္းမာေစမွာျဖစ္ပါေၾကာင္း ေစတနာေကာင္းနဲ႔ ႏိုးေဆာ္ပါတယ္။ ငါတို႔ေတြနားေနၾကရတဲ့အခ်ိန္မွာ သူ႔ဟာသူအလုပ္မ်ားေနတာကို ေအးေအးမေနပဲ မနာလိုလို႔ ဂ်င္းထည့္ေနတယ္မွတ္ရင္ေတာ့ ေဆာရီးပါဗ်ာ။

ေအာ္ဂဲနစ္စိုက္ခင္းေတြနဲ႔ အိမ္ေနာက္ေဖးမွာ ေစ်းဆိုင္တည္ၾကပါစို႔။

ခ်စ္တဲ့

ေမာင္လူေပ